Beceremiyorsa…

Beceremiyorsa…

Sportif alanda zihinsel performans antrenörlüğü yapan NationalTurk yorumcusu Ersin Afacan’ın ‘Beceremiyorsa…’ başlıklı yazısı;

Ersin Afacan

Sportif alanda zihinsel performans antrenörlüğü yapan NationalTurk yorumcusu Ersin Afacan’ın ‘Beceremiyorsa…’ başlıklı yazısı;

Spordaki temel kavramlardan biri yetenek, diğeri beceridir. TDK’ya göre yetenek; Bir kimsenin bir şeyi anlama veya yapabilme niteliği, kabiliyet, istidat 1iken beceri; Elinden iş gelme durumu, ustalık, maharet2 olarak tanımlanmaktadır. Yani eskiden yeteneğe kabiliyet, beceriye de maharet deniliyordu. Dolayısıyla bir işi yapabilme eğilimi olan kişi, alacağı fiziksel ve zihinsel eğitim ile o işi belli bir ustalıkla yapmaya başlayacaktır yani becerebilecektir. Ünlü Rus balerin Anna Pavlova’nın dediği gibi “Tanrı, yeteneği verir. Çalışma, yeteneği üstün yetenek yapar”.3

Burada yetenek seçimi karşımıza çıkmaktadır. Yetenek seçiminde başlıca iki yöntem uygulanır. Bunlardan biri tesadüfen bir spor dalına katılan veya başka bir spor dalında başarılı olamayacağını anlayarak dal değiştirme şeklinde olan doğal seçim iken diğeri spor bilim insanlarının yardımıyla yapılan bilimsel testlerle yetenekli kişilerin kendilerine en uygun spor dalına yönetilmesi şeklinde olan bilimsel seçimdir. Büyük bir olasılıkla ideal spor dalı seçilmediği için doğal seçimde performans gelişimi yavaş olur.4 Bu bağlamda ülkemizde profesyonel futbolcuların, hakemlerin ve antrenörlerin doğal seçim ile mi yoksa bilimsel seçimle mi yetenek seçimine girdiğini sorusu karşımıza çıkmaktadır. Bu sorunun cevabı doğal seçimdir. Belki de bu nedenle futbolcularımızın, hakemlerimizin ve antrenörlerimizin performans gelişimi yavaş olmakta ve modern ülke standartlarına ulaşamamaktadır. Yeteneğin eğitimi de özellikle mental antrenman içermediği için kaliteli olmamaktadır.

Böyle bir spor kültüründe önce futbolcu sonra da antrenör olan ve son zamanlarda mental anlamda pek çok hatalı antrenör tutumu sergileyen Şenol Güneş, geçtiğimiz hafta kupa maçını yöneten hakem Tolga Özkalfa için “Geçen sene Sivas-Bursa maçında olaylar oldu. Taraftarlar arasında O’nu kurtarırken de üzülmüştüm O’na. Çünkü yine hatalar çok yaptı. Beceremiyorsa o zaman hakem kurulu ile konuşmak lazım.” dedi.

 1 – http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.56c0f50ddc5415.30319638

2 –  http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.56c0f9be61e4e7.82187002

3 – Afacan, Ersin; Sportif Yaşama Yön Veren 200 Özlü Söz, Demfo, s.198, İzmir-2014

4 – Muratlı, Sedat; Çocuk ve Spor, Bağırgan Yayınevi, s.252,Ankara-1997

Sezon başından beri her başarısızlıktan sonra kitleleri tahrik edecek şekilde başkalarını suçlayıp hatasını örtmeye çalışan Şenol Güneş, bu konuşması ile yenildikleri maçtan sonra haddini aşarak hakeme “beceremiyorsa yapmasın” anlamında akıl verip tavsiyede bulundu. Yukarıda da açıkladığım gibi futbolcu ve antrenör eğitimi zayıf olan, başarısızlık korkusu gibi engellenme ve çatışmalar sonucunda oluşan kaygı, gerilim ve huzursuzluğun altında ezilen bir görüntü sergilediği için mental açıdan yeterli olmayan Şenol Güneş’in bu tür açıklamalarını, Türk antrenörleri adına son derece yakışıksız buluyorum.
Şenol Güneş nasıl haddini aşarak Tolga Özkalfa’ya “beceremiyorsan hakemliği bırak” diyorsa Tolga Özkalfa veya başka birisi de Şenol Güneş için “beceremiyorsan teknik direktörlüğü bırak” diye yorum yapsa Şenol Güneş ne düşünür ve ne hisseder?

Dolayısıyla ülkemizin göz önünde olan ve bazıları için rol model seçilen bir antrenörü olan Şenol Güneş’e bazı tavsiyelerim olacak:
1. Sen takımı maça hazırlarken ve maç esnasında yönetirken hata yapıyorsan hakemler de hata yapacak. Hakem hatalarını öne sürme.
2. Bir söz var “İyilik yapar gibi görünmeyin. İyilik yapın ve görünmeyin” diye. Yapılan iyilik anlatılmaz ve anlatma.
3. Puan kaybedilen her maçtan sonra hakemleri hedef gösterip kitleleri tahrik etmen neticesinde ilerleyen haftalarda bir hakeme senin maçında fiili bir saldırı olursa bunun vebali ağır olur. Hakemleri hedef gösterme.
4. Başarısızlığını böyle örtemezsin ve kendine gel; kendinle mücadele et!

KAYNAK

Afacan, Ersin; Sportif Yaşama Yön Veren 200 Özlü Söz, Demfo, İzmir-2014
Muratlı, Sedat; Çocuk ve Spor, Bağırgan Yayınevi, Ankara-1997
http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.56c0f50ddc5415.30319638
http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.56c0f9be61e4e7.82187002

https://twitter.com/mentaldestek

Ersin Afacan / NationalTurk

Haberler