{"id":112921,"date":"2012-06-29T17:59:24","date_gmt":"2012-06-29T14:59:24","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nationalturk.com\/?p=112921"},"modified":"2022-10-04T09:27:18","modified_gmt":"2022-10-04T06:27:18","slug":"basbakan-erdogan-leyla-zana-ile-yarin-gorusecek-112921","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/basbakan-erdogan-leyla-zana-ile-yarin-gorusecek-112921\/","title":{"rendered":"Fla\u015f! Ba\u015fbakan Erdo\u011fan Leyla Zana ile yar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fecek"},"content":{"rendered":"

\"\"Fla\u015f! Ba\u015fbakan Erdo\u011fan Leyla Zana ile yar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fecek…\u00a0Ba\u015fbakan Recep Tayyip Erdo\u011fan, Diyarbak\u0131r Ba\u011f\u0131ms\u0131z Milletvekili Leyla Zana ile yar\u0131n saat 15.00’da Ba\u015fbakanl\u0131k Resmi Konut’ta g\u00f6r\u00fc\u015fecek.<\/h1>\n

Ba\u015fbakan Recep Tayyip Erdo\u011fan, Diyarbak\u0131r Ba\u011f\u0131ms\u0131z Milletvekili Leyla Zana’y\u0131 yar\u0131n kabul edecek. \u00a0Ba\u015fbakanl\u0131ktan yap\u0131lan bilgilendirmeye g\u00f6re, Ba\u015fbakan Erdo\u011fan ile Zana’n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fmesi, yar\u0131n saat 15.00’da Ba\u015fbakanl\u0131k Resmi Konutu’nda ger\u00e7ekle\u015ftirilecek.<\/p>\n

Leyla Zana “Ba\u015fbakan Erdo\u011fan bu i\u015fi \u00e7\u00f6zer” demi\u015fti<\/strong><\/p>\n

Ba\u015fbakan Tayyip Erdo\u011fan i\u00e7in, \u201cBen onun bu i\u015fi \u00e7\u00f6zece\u011fine inan\u0131yorum. Buna dair umudumu da, inanc\u0131m\u0131 da asla yitirmedim. Yitirmek de istemiyorum\u201d ifadesini kullanan Zana, H\u00fcrriyet’ten Enis Berbero\u011flu ve Metehan Demir’in sorularar\u0131na \u015fu yan\u0131tlar\u0131 verdi:<\/p>\n

Ba\u015fbakan Tayyip Erdo\u011fan i\u00e7in, \u201cBen onun bu i\u015fi \u00e7\u00f6zece\u011fine inan\u0131yorum. Buna dair umudumu da, inanc\u0131m\u0131 da asla yitirmedim. Yitirmek de istemiyorum\u201d ifadesini kullanan Zana, sorular\u0131m\u0131za \u015fu yan\u0131tlar\u0131 verdi:<\/p>\n

B\u00f6lme, b\u00f6l\u00fcnme<\/p>\n

10 y\u0131l kadar uzun bir s\u00fcre hapis yatt\u0131n\u0131z, 2004\u2019te \u00e7\u0131kt\u0131n\u0131z, manzara neydi?
\nO zaman 2004\u2019te devlet taraf\u0131ndan uygulanan K\u00fcrtleri b\u00f6l-y\u00f6net mant\u0131\u011f\u0131 h\u00e2kimdi. Tahminimce Filistin modeli \u00f6rnek al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. B\u00f6l\u00fcnerek hareketin zay\u0131flayaca\u011f\u0131n\u0131, hatta yok olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnen baz\u0131 \u00e7evreler b\u00fcy\u00fck bir yan\u0131lg\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131lar. \u00c7\u00fcnk\u00fc taban birdi. Hakl\u0131 talepler birdi. \u00c7ekilen ac\u0131lar birdi. Bu \u015fartlar alt\u0131nda bir b\u00f6l\u00fcnme olmad\u0131\u011f\u0131 gibi daha da g\u00fc\u00e7lenen bir hareketle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131ld\u0131. K\u00fcrtlerin b\u00f6l\u00fcnmesinin kime ne fayda sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131 da yak\u0131n d\u00f6nemdeki \u00f6rneklere bakarak anlamak m\u00fcmk\u00fcn. Bak\u0131n Filistin davas\u0131nda b\u00f6l\u00fcnme ya\u015fand\u0131. Filistin Kurtulu\u015f \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019nden (FK\u00d6) HAMAS\u2019a, El Fetih\u2019e dek bir\u00e7ok yap\u0131 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Bu da birbirinden farkl\u0131 talepleri savunan, ba\u011f\u0131ms\u0131z yeni sorun merkezleri ve akt\u00f6rler olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kt\u0131 ve sorun 50 y\u0131l geriye gitti. O nedenle b\u00f6lmek \u00e7\u00f6z\u00fcm de\u011fil. Tek par\u00e7al\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmeli. Ayn\u0131 \u015fekilde devlet de bu i\u015fi e\u011fer \u00e7\u00f6zme kararl\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6sterecekse ortak bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 s\u00fcrekli k\u0131lmal\u0131. Yani sadece kar\u015f\u0131 taraf\u0131 b\u00f6lme de\u011fil kendisinin de b\u00f6l\u00fcnmemesi, t\u00fcm kurumlar\u0131yla, politikalar\u0131yla kararl\u0131 tek bir duru\u015f sergilemesi \u015fart. Buna herkes, her \u015fey dahil. Sermayesinden politikac\u0131s\u0131na T\u00fcrkiye bu sorunu \u00e7\u00f6zmede tek v\u00fccut olmay\u0131 bilmeli. E\u011fer tek s\u00f6ylem olsa, h\u00fck\u00fcmetten h\u00fck\u00fcmete de\u011fi\u015fen dengelerle g\u00fcnden g\u00fcne s\u00f6ylemler de\u011fi\u015fmeseydi bu sorun \u00e7ok rahat \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcrd\u00fc. Bu devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n yan\u0131 s\u0131ra h\u00fck\u00fcmetin g\u00fc\u00e7l\u00fc s\u00f6ylemlerle birlikte somut ad\u0131mlar\u0131yla da bunu halka hissettirilmesi laz\u0131m. \u015eu an sadece d\u00fc\u015f\u00fcnce \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc kapsam\u0131nda hassasiyetlerini dile getiren binlerce insan hi\u00e7bir eyleme kar\u0131\u015fmasa da tutuklu.<\/p>\n

Hapiste unutuyorlar<\/p>\n

KCK deyip duruyorlar. Bu i\u015fin hik\u00e2ye k\u0131sm\u0131. Kim kendini ifade ettiyse, isyan ettiyse kendini i\u00e7eride buldu. Benim tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m onlarca insan var KCK\u2019l\u0131 de\u011filler ama i\u00e7erideler. T\u00fcrkiye\u2019de adam\u0131 i\u00e7eriye at\u0131yorlar, orada unutuyorlar. Tamam bari su\u00e7luyorsun cezas\u0131n\u0131 ver ama ceza da yok. Yarg\u0131\u00e7lar gere\u011fini yapm\u0131yor, h\u00fck\u00fcm yok. Yar\u0131n bu insanlar\u0131n hepsi A\u0130HM\u2019ye gitse, uzun tutukluluktan dolay\u0131 tazminat alsa bu paralar bu milletin, gariban vatanda\u015f\u0131n cebinden, cebimizden \u00e7\u0131kmayacak m\u0131? \u00dcniforman\u0131n laciverti, ye\u015fili olmaz. \u00d6nemli olan tutumdur. Asker \u00e7\u00f6zer, polis \u00e7\u00f6zer, yarg\u0131 \u00e7\u00f6zerle bu i\u015f olamaz. Burada bir ger\u00e7ek vard\u0131. Bunu hepimiz a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6yleyelim ve kabul edelim. Bu i\u015fi isterse en g\u00fc\u00e7l\u00fc durdurur. O g\u00fc\u00e7l\u00fc kimdir, \u015fimdiki h\u00fck\u00fcmettir. O h\u00fck\u00fcmetin ba\u015f\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan\u2019d\u0131r. Tarihin en g\u00fc\u00e7l\u00fc h\u00fck\u00fcmetinin ba\u015f\u0131ndaki isim isterse o iradeyi g\u00f6sterir, buna g\u00fcc\u00fc yeter ve bu sorunu da \u00e7\u00f6zer. Ben onun bu i\u015fi \u00e7\u00f6zece\u011fine inan\u0131yorum. Buna dair umudumu da, inanc\u0131m\u0131 da asla yitirmedim. Yitirmek de istemiyorum. Yitirseydim giderdim, burada olmazd\u0131m. \u015eimdi hepimizin yapmas\u0131 gereken, hepimizin ba\u015fbakan\u0131n sorunu \u00e7\u00f6zmesinde yan\u0131nda oldu\u011fumuzu ona hissettirmemiz, onu te\u015fvik etmemizdir.
\nErdo\u011fan\u2019\u0131 destekledim<\/p>\n

– Ba\u015fbakan Erdo\u011fan ile ilgili ilk y\u0131llarda G\u00fcneydo\u011fu\u2019da kuvvetli bir siyasi beklenti vard\u0131, sebebi neydi?
\nBir kere Ba\u015fbakan\u2019\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcme ili\u015fkin \u00f6nemli \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 vard\u0131. Bu da \u00fc\u00e7 noktada yo\u011funla\u015f\u0131yordu. Birincisi K\u00fcrt halk\u0131n\u0131n haklar\u0131n\u0131n verilmesine dair onda bir iradenin bulunabilece\u011fi, ikincisi AB temelinde Bat\u0131\u2019yla entegrasyon s\u00fcrecinin h\u0131zland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n soruna olumlu katk\u0131s\u0131n\u0131n olabilece\u011fi, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc de Osmanl\u0131\u2019dan sonra inan\u00e7l\u0131 kesimin bask\u0131 alt\u0131nda tutulmas\u0131n\u0131n, haklar\u0131n\u0131n verilmemesinin ne anlama geldi\u011fini \u00e7ok iyi bilen bir Tayyip Erdo\u011fan\u2019\u0131n ma\u011fdurun halinden anlayan, psikolojisiyle b\u00f6lgedeki taleplere de paralel bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na sahip olabilece\u011fi beklentisi. A\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6yleyeyim bir bar\u0131\u015f projesi olarak yakla\u015f\u0131ld\u0131 o d\u00f6nemde. Ben de onu destekledim. Avrupa\u2019da, ABD\u2019de, T\u00fcrkiye\u2019de dinleraras\u0131 diyalog, evrensel ilkeler demokrasi, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck gibi \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 herkesin ilgisini \u00e7ekmi\u015fti. Ne zaman Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi\u2019ne g\u00f6t\u00fcrd\u00fckleri t\u00fcrban karar\u0131na olumsuz cevap verildi, ondan sonra Avrupa\u2019ya dair s\u00fcre\u00e7te onlar da so\u011fuyunca umutlar t\u00fckendi.<\/p>\n

3 konuya dikkat<\/p>\n

– Peki Ba\u015fbakan ile g\u00f6r\u00fc\u015fmeyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor musunuz?
\nTabii ki g\u00f6r\u00fc\u015fmek isterim. Faydal\u0131 olaca\u011f\u0131na da inan\u0131yorum ama mesele benim g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcp g\u00f6r\u00fc\u015fmemem de\u011fil. Bence ayda bir toplumun bu i\u015f \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnen insanlar\u0131na kap\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7abilmeli, onlarla da g\u00f6r\u00fc\u015fmeli. Evet ben Leyla Zana olursam bu g\u00f6r\u00fc\u015fme daha heyecan yarat\u0131r. Ama devam\u0131n\u0131 getirmek, somut ad\u0131mlar hayati. Dolmabah\u00e7e\u2019de de zaman zaman \u00e7e\u015fitli \u00e7evrelerden davet ettikleri oldu. Onlar dinlendi, notlar al\u0131nd\u0131. Ama somut bir sonuca \u00e7evrilmedi. A\u00e7\u0131l\u0131m deniyor, ben ne oldu\u011funu h\u00e2l\u00e2 anlayamad\u0131m. As\u0131l mesele a\u00e7\u0131l\u0131m falan gibi ifadelerden ziyade bu \u00fclkede \u015fiddetin hemen durmas\u0131, kan\u0131n akmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi i\u00e7in ne yap\u0131lmal\u0131, sorun bu.
\n– Bir kere ter\u00f6r ve K\u00fcrtler ifadesi bir arada an\u0131lmamal\u0131. Bu herkesi biz ter\u00f6rist de\u011filiz \u015feklinde bir tepkiye sevk ediyor.
\n– \u0130ki, K\u00fcrt kimli\u011fi anayasal g\u00fcvenceye al\u0131nmal\u0131.
\n– \u00dc\u00e7, K\u00fcrt \u00e7ocuklar\u0131 asimilasyondan \u00e7ok mustarip. Bu nedenle e\u011fitim hakk\u0131 verilmeli. Ba\u015fbakan diyor ki asimilasyon yok. Ama anaokulunda bile var. Bug\u00fcn b\u00f6lgeye gidin, k\u00f6ylere bile anaokulu gelmi\u015f. Ama e\u011fitim T\u00fcrk\u00e7e. Anneden k\u00fclt\u00fcr\u00fc \u00f6\u011frenmesi gereken \u00e7a\u011fda \u00e7ocu\u011fa T\u00fcrk\u00e7e \u00f6\u011fretiliyor, atomize ediliyor.<\/p>\n

T\u00fcrk-K\u00fcrt aile, di\u011fer sorunlara benzemez<\/p>\n

– T\u00fcrkiye\u2019deki K\u00fcrt sorunu ile b\u00f6lgesel sorunlar\u0131 benzetenler var, kat\u0131l\u0131yor musunuz? Kat\u0131lm\u0131yorsan\u0131z, fark nerede?
\nBen de d\u00fcnyan\u0131n \u00e7e\u015fitli noktalar\u0131ndaki sorunlarla T\u00fcrkiye\u2019deki mesele aras\u0131nda benzerlikler kuruldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyorum, ancak ben buna \u015fiddetle kar\u015f\u0131y\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkler ve K\u00fcrtler bir ailedir. D\u00fcnyada \u00e7at\u0131\u015fma b\u00f6lgelerine bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda Filistin-\u0130srail sorununda oldu\u011fu gibi k\u00fclt\u00fcrel ve siyasi beklenti ile sosyal doku temelinde farkl\u0131l\u0131klar\u0131n oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz. Farkl\u0131 din ve inan\u00e7lar\u0131n \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz. Bizde b\u00f6yle bir durum asla olmad\u0131. Her anlamda tarihi bir birliktelik var. Payla\u015fm\u0131\u015fl\u0131k var. Bence en temel noktada \u0130srail-Filistin veya \u0130srail-\u0130ran eksenindeki \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n aksine birbirini tamamen reddetme, yok olsun \u00fczerine m\u00fccadele etme diye bir \u015fey s\u00f6z konusu de\u011fil. T\u00fcrk-K\u00fcrt meselesinde b\u00f6yle bir \u015fey olamaz. Belki devlette eskiden tamam\u0131yla K\u00fcrt kimli\u011fini ink\u00e2r vard\u0131, ama \u015fimdi tamamen i\u00e7ine sindirilmese de bu durumun s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyemeyiz. K\u00fcrtler diyor ki: \u201cBen bu \u00fclkenin, sizin par\u00e7an\u0131z\u0131m, orta\u011f\u0131y\u0131m, karde\u015finizim. Zorlu\u011fa beraber kucak a\u00e7t\u0131k, sava\u015ft\u0131k. Ac\u0131y\u0131, sevinci beraber ya\u015fad\u0131k. Ama devletin hak talepleri ile bu karma\u015f\u0131k s\u00f6ylemi anlam\u0131nda uzatt\u0131\u011f\u0131 el bu kadar samimi olmad\u0131. 1996\u2019da o g\u00fcne dek ne yaparsa do\u011fru yapar dedi\u011fimiz devlet baban\u0131n, ya\u015fanan Susurluk\u2019taki trafik kazas\u0131yla o kadar da her \u015feyi her zaman temiz yapmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 halk g\u00f6rd\u00fc, sorgulad\u0131. Yani \u015f\u00fcpheler daha sonra ya\u015fanan olaylarla da ayyuka \u00e7\u0131kt\u0131. Ama net bir \u015fey var ki, o da bu bir devlet politikas\u0131 veya tutars\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131n uzant\u0131s\u0131yla olu\u015ftu.<\/p>\n

Provokat\u00f6rlerini PKK da bilmiyor<\/p>\n

– Peki PKK ne yapmal\u0131?
\n1999\u2019da Abdullah \u00d6calan T\u00fcrkiye\u2019ye geldikten sonra asl\u0131nda b\u00fcy\u00fck f\u0131rsatlar yakaland\u0131. 1984\u2019ten 1999\u2019a dek \u00e7ok farkl\u0131 ate\u015fkesler uygulansa da 1999\u2019da ilk kez s\u0131n\u0131rlar \u00f6tesine \u00e7ekilindi ve ba\u011f\u0131ms\u0131z birle\u015fik K\u00fcrdistan m\u00fccadelesi yerine T\u00fcrkiye ile birle\u015fik ya\u015fam politikas\u0131 h\u00e2kim oldu. Hatta bu da o d\u00f6nemdeki dalgalanmalar\u0131 beraberinde getirdi. O d\u00f6nemden bu yana bu anlay\u0131\u015f farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Benim bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131m \u015f\u00f6yle. Bence PKK da bug\u00fcn bunu \u015f\u00f6yle anlamal\u0131: Ba\u011f\u0131ms\u0131z K\u00fcrdistan i\u00e7in o zaman \u00f6lenleri anl\u0131yorum. Ama 1999\u2019dan itibaren strateji de\u011fi\u015ftiyse Ba\u011f\u0131ms\u0131z Birle\u015fik K\u00fcrdistan yerini, hakl\u0131 talepleri elde ederek tamamen birlikte ya\u015fama stratejisine b\u0131rakt\u0131ysa ve ama\u00e7 yerel y\u00f6netimin g\u00fc\u00e7lenmesi, demokratikle\u015fme ise bu gen\u00e7lerin \u00f6lmesini art\u0131k hi\u00e7bir vicdan kabul edemez. PKK da ona g\u00f6re bu s\u00fcreci yeniden de\u011ferlendirsin.
\n– Kuzey Irak\u2019taki ve Ba\u011fdat\u2019taki akt\u00f6rler nas\u0131l bir rol oynuyor?
\nSay\u0131n Celal Talabani ve Mesut Barzani \u00e7ok \u00f6nemli isimlerdir. Ama T\u00fcrkiye, bir \u00e7\u00f6z\u00fcm iradesi, somut bir plan ortaya koyarsa iki isim de T\u00fcrkiye\u2019nin pe\u015finden gelecektir. T\u00fcrk devleti devasa bir mekanizmad\u0131r. Ancak h\u00e2l\u00e2 ne zaman olaylar olsa \u015fah\u0131slardan bahsediliyor. Provakatif eylemlerde olaylar\u0131n \u00fczerine gidip ger\u00e7ek sorumlular derhal bulunmal\u0131. Bir s\u00fcr\u00fc karanl\u0131k eylem, s\u00fcreci dinamitledi. \u0130ki taraf\u0131 Silvan\u2019da kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getiren 5 esrarengiz ki\u015fi var, kimdi bunlar? \u015eunu demek \u00e7ok kolay. Devletin Ergenekon\u2019u yapt\u0131. PKK\u2019n\u0131n \u015fahinleri yapt\u0131. As\u0131l \u00f6nemli olan bunu \u00e7\u00f6zmek, bunlar\u0131 bulmak.
\n– \u00d6rne\u011fin Silvan… PKK da m\u0131 i\u00e7indeki provokat\u00f6rleri bulam\u0131yor?
\nHay\u0131r, inan\u0131n bilmiyor. \u0130ki tarafta ac\u0131lar ya\u015fan\u0131nca kimse bir sonraki ac\u0131n\u0131n ya\u015fanmamas\u0131 i\u00e7in akl\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131na toplay\u0131p o anki ya\u015fanan ac\u0131n\u0131n ger\u00e7e\u011finin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 i\u00e7in \u00e7aba sarf etmiyor.<\/p>\n

AK Partili duyguda K\u00fcrt, d\u00fc\u015f\u00fcncede de\u011fil<\/p>\n

– Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu k\u00f6kenli AKP ve BDP milletvekillerini kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131r m\u0131s\u0131n\u0131z?
\nAK Parti\u2019deki K\u00fcrt milletvekilleri duyguda K\u00fcrt, d\u00fc\u015f\u00fcncede K\u00fcrt de\u011fildir. BDP\u2019dekiler ise d\u00fc\u015f\u00fcncede K\u00fcrt, duyguda de\u011fil. \u0130kisi de olaya yar\u0131m yar\u0131m bak\u0131yor. Yani d\u00fc\u015f\u00fcncede K\u00fcrt de\u011fil demekle AK Parti milletvekilleri K\u00fcrtlerin gelece\u011fine dair bir \u015fey beslemiyor, d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyor. BDP\u2019liler ise gelece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor ama K\u00fcrtlerin duygusuna uzak oldu\u011fu i\u00e7in \u00e7ok mekanik kal\u0131yor.
\n– Bunu biraz daha a\u00e7mak laz\u0131m.
\nBDP\u2019deki eksikli\u011fin hissedilmesi \u00e7ok \u00f6nemli. Yani sadece BDP\u2019li arkada\u015flar sokak g\u00f6sterilerine destek. Kamera kar\u015f\u0131s\u0131nda sert ve g\u00fc\u00e7l\u00fc mesajlar ya da cenaze t\u00f6renlerinde halkla bir araya gelmenin haricinde kameralardan uzak sofralarda da insanlar\u0131m\u0131zla bir araya gelmeli, ekme\u011fi payla\u015fmay\u0131 \u00f6\u011frenmeli. Tarladaki kad\u0131n\u0131n terini silebilmeyi, eme\u011fin ne oldu\u011funu anlayabilmeyi, e\u015fek s\u0131rt\u0131nda eve su ta\u015f\u0131yan teyzenin testisinden bir bardak su i\u00e7meyi bilmeli. BDP\u2019nin dikkat edece\u011fi bir \u00f6nemli husus da kapal\u0131 kap\u0131lar ard\u0131nda olumlu, K\u00fcrtlere y\u00f6nelik kameralar \u00f6n\u00fcnde ise bunun tam tersi olan gerilim dilinden vazge\u00e7meli. Yani i\u00e7eride ba\u015fka, d\u0131\u015far\u0131da ba\u015fka konu\u015fmamal\u0131. AK Partililer de K\u00fcrt olman\u0131n duygusuna sahip olsa da d\u00fc\u015f\u00fcncesinin bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 maalesef ticari bir havada. O b\u00f6lgeyi bilen biri olarak kendi parti lideri y\u00f6netimini daha samimi ve a\u00e7\u0131k bilgilendirse, s\u00f6ylemini g\u00fc\u00e7lendirse sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne inan\u0131n daha samimi katk\u0131da bulunur.<\/p>\n

Ba\u015fbakan cesaretli \u0130mral\u0131\u2019dan ev hapsine al\u0131nabilir<\/p>\n

\u0130\u00c7ER\u0130DE d\u00fc\u015f\u00fcnce ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc \u00e7er\u00e7evesinde g\u00f6r\u00fc\u015flerini s\u00f6ylemekten ba\u015fka bir \u015fey yapmayan binlerce tutuklu var. T\u00fcm bunlar ortadayken bu toplumsal karamsarl\u0131\u011f\u0131 da\u011f\u0131tabilecek bir \u015feylerin yap\u0131lmas\u0131 laz\u0131m. Ba\u015fbakan\u2019da bu cesaret var. Mesela \u00d6calan \u0130mral\u0131\u2019dan al\u0131n\u0131p baz\u0131 kesimlerle temas edebilece\u011fi bir ev hapsine al\u0131nabilir. T\u00fcrkiye Mandela\u2019n\u0131n G\u00fcney Afrika\u2019s\u0131 gibi olmas\u0131n. \u00d6calan\u2019\u0131n b\u00f6yle bir ev hapsine ta\u015f\u0131nmas\u0131, Ba\u015fbakan\u2019\u0131n bu cesarete sahip bir ki\u015fi olarak bu ad\u0131m\u0131 atmas\u0131, inan\u0131n y\u00fczde 80 \u00fclkede mevcut iklimi de\u011fi\u015ftirir. Burada \u00d6calan\u2019\u0131n T\u00fcrkiye\u2019nin dinamiklerini anlamas\u0131 i\u00e7in sadece kendi bildiklerini s\u00f6ylemesi de\u011fil, gelenleri de dinleyip bir sentez olu\u015fturmas\u0131 \u00f6nemli. 5 y\u0131l daha niye bekleyelim? Bak\u0131n \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z \u00f6l\u00fcyor.<\/p>\n

Medyaya baz\u0131 \u00f6neriler<\/p>\n

– Bu s\u00fcre\u00e7te medyan\u0131n rol\u00fc ne olmal\u0131?
\nT\u00fcrkiye\u2019nin ge\u00e7mi\u015finde medya \u00e7ok say\u0131da iktidar\u0131 getirdi g\u00f6t\u00fcrd\u00fc. \u00c7o\u011fu zaman gerilim sebebi oldu. \u015eimdi bir ge\u00e7mi\u015fle hesapla\u015fma s\u00fcreci oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bunun sonunda in\u015fallah bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 bir dil, bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 egemen olur, ama medya taraflar\u0131 incitecek tan\u0131mlamalardan ka\u00e7\u0131nmal\u0131. K\u00fcrtleri irite edecek teslimiyet ifadesini kullanmamal\u0131d\u0131r. K\u00fcrtlere ak\u0131l vermemeli ve onlar\u0131n yerine karar vermemeli. Bir c\u00fcmle de m\u00fcsaadenizle H\u00fcrriyet Gazetesi i\u00e7in s\u00f6ylemek istiyorum. H\u00fcrriyet kendine yak\u0131\u015fan bir \u015fekilde H\u00fcrriyet\u00e7i bir mant\u0131kla logosunu art\u0131k de\u011fi\u015ftirmeli ve \u201cT\u00fcrkiye T\u00fcrklerindir\u201d yerine \u201cT\u00fcrkiye T\u00fcrkiyelilerindir\u201d deme b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6stermeli.<\/p>\n

\u00c7ay \u00fcreticisi i\u00e7in de m\u00fccadele<\/p>\n

– BDP\u2019nin bu s\u00fcre\u00e7te hi\u00e7 mi yapaca\u011f\u0131 bir \u015fey yok?
\nBDP yeni anayasa s\u00fcrecine mutlaka destek vermeli. BDP, T\u00fcrkiye\u2019de K\u00fcrtlerin de yarar\u0131na olacak her \u015feyin i\u00e7inde bulunmal\u0131. Toplumun faydas\u0131na olan sadece kitlesel, b\u00f6lgesel de\u011fil. T\u00fcm T\u00fcrkiye genelinde halk i\u00e7in bir \u015feyler yapabilmeyi g\u00f6sterebilmeli. K\u00fcrtlerin hakl\u0131 talepleri i\u00e7in m\u00fccadele veren BDP, yeri geldi\u011finde Karadeniz\u2019deki \u00e7ay \u00fcreticisi i\u00e7in de m\u00fccadele verse fena m\u0131 olur?
\n– Ba\u015fkanl\u0131k sistemi tart\u0131\u015fmalar\u0131na ne diyorsunuz?
\n18. y\u00fczy\u0131lda Fransa\u2019da devlet k\u00f6yl\u00fclerin patates ekmesini istemi\u015f. K\u00f6yl\u00fcler de bu yenili\u011fe kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f. Ne zaman ben ekece\u011fim deyince de halk hay\u0131r, biz ekece\u011fiz yan\u0131t\u0131n\u0131 vermi\u015f. Demek istedi\u011fim devlet halkla inatla\u015fmadan onu ileriye ta\u015f\u0131man\u0131n nas\u0131l olaca\u011f\u0131na bakmal\u0131. Toplumu ileriye g\u00f6t\u00fcrecek her ad\u0131ma ben olumlu bakar\u0131m. Yanl\u0131\u015fl\u0131k varsa da \u00e7\u0131kar s\u00f6ylerim. Onun i\u00e7in ba\u015fkanl\u0131k, yar\u0131 ba\u015fkanl\u0131k \u00f6nemli de\u011fil. \u00dclkeye faydal\u0131 m\u0131 ona bakmak laz\u0131m.
\n– T\u00fcrkiye\u2019nin sol partileri bu i\u015fin neresinde?
\nSizinle bu \u00fclkenin bir yanl\u0131\u015f\u0131n\u0131 payla\u015fmak istiyorum. Dikkat ediyor musunuz, hep T\u00fcrk solu denir. T\u00fcrkiye solu denmez. \u0130deolojide bile \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k s\u00f6ylemi h\u00e2kim. K\u00fcrt solu, T\u00fcrk solu olur mu? Zaten bak\u0131yorsunuz T\u00fcrk solunun yak\u0131n tarihteki \u00f6nemli isimleri, liderleri hep K\u00fcrt k\u00f6kenli. Sol evrenseldir, \u0131rk\u00e7\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n

K\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc hat\u0131rlatt\u0131<\/p>\n

– Bug\u00fcne kadar K\u00fcrtlerin hak talepleriyle ilgili hi\u00e7 mi bir ad\u0131m at\u0131lmad\u0131?
\nHay\u0131r asla. Olumlu \u015feylerin hakk\u0131n\u0131 vermek laz\u0131m, tabii ki at\u0131ld\u0131. ABD\u2019nin ara\u015ft\u0131rmas\u0131nda T\u00fcrkiye Cumhuriyeti\u2019nde kimli\u011fine sahip \u00e7\u0131kmayan 5 milyon K\u00fcrt oldu\u011fu s\u00f6yleniyor. Yani asimilasyona u\u011fram\u0131\u015f. Bu TRT \u015ee\u015f gibi kanallar bu insanlar\u0131n dilini, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc hat\u0131rlatt\u0131. Bu TRT \u015eE\u015e\u2019in olumlu yan\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar\u0131n kendine g\u00fcveninin olu\u015fmas\u0131na fayda sa\u011flad\u0131.
\n– Son 10 y\u0131lda ba\u015fka iyi \u015feyler diye tan\u0131mlayaca\u011f\u0131n\u0131z olumlu ad\u0131mlar var m\u0131?
\nVar tabii ki, hem de \u00e7ok \u00f6nemli \u015feyler var. Bug\u00fcn b\u00f6lgeye gidin duble yollar var. Ula\u015f\u0131m sorunu \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f, ihtiyac\u0131 olan ye\u015fil kartla devlet taraf\u0131ndan tedavi ediliyor. Okumas\u0131 yazmas\u0131 olmayan, ekonomik \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc bulunmayan K\u00fcrt ev kad\u0131nlar\u0131 devletten ald\u0131klar\u0131 ekonomik destekle hayatlar\u0131 boyunca g\u00f6rmedikleri bir farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ya\u015fad\u0131. Az bir para da olsa ekonomik inisiyatifin fark\u0131na vard\u0131. Eskiden sand\u0131klara gidilirken, kad\u0131nlar erkeklerin kendini yan\u0131ltmas\u0131n diye yan\u0131na gelmesini istemezdi. \u015eimdi bu \u00f6demeler sonras\u0131 erkekler ikna eder diye kad\u0131nlar\u0131 yan\u0131na istemiyormu\u015f. G\u00fcneydeki akrabalarla s\u0131n\u0131r \u00fczerinden g\u00fc\u00e7l\u00fc ili\u015fkiler de insanlara moral oldu. \u0130lk defa K\u00fcrdistan ifadesi kullan\u0131ld\u0131. Ama dedi\u011fim gibi bu \u00f6nemli ad\u0131mlar gen\u00e7lerin akan kan\u0131nda bo\u011fulmamal\u0131. Gen\u00e7ler hayatta kalmal\u0131. Her g\u00fcn cenazelerin kalkt\u0131\u011f\u0131 bir ortamda sorun \u00e7\u00f6z\u00fclmez. Ac\u0131, gelece\u011fi ipotek alt\u0131na al\u0131r.<\/p>\n

\u2018K\u00fcrt sorunu\u2019 s\u00f6z\u00fcn\u00fc \u015fiddetle reddediyorum<\/p>\n

– K\u00fcrt sorununa \u00e7\u00f6z\u00fcm yolunda neredeyiz?
\nBir kere K\u00fcrt sorunu s\u00f6z\u00fcn\u00fc \u015fiddetle reddediyorum. Ortada bir hak talebi meselesi vard\u0131r. K\u00fcrtler bu \u00fclkede sorun de\u011fildir. Belki haklar sorunu vard\u0131r. Bug\u00fcn en az\u0131ndan toplumda makul bir diyalog noktas\u0131 bile var. Ama soruna K\u00fcrt sorunu diyerek ba\u015flarsak bu halk\u0131 ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na sorunmu\u015f gibi alg\u0131lanman\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7ar\u0131z. Bu da yanl\u0131\u015f bir ba\u015flang\u0131\u00e7.<\/p>\n

K\u00fcrt politikac\u0131 k\u00fcf\u00fcrden vazge\u00e7meli<\/p>\n

– CHP Lideri Kemal K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu\u2019nun K\u00fcrt sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc y\u00f6n\u00fcnde yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131 ve Ba\u015fbakan Erdo\u011fan\u2019la yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeyi nas\u0131l g\u00f6r\u00fcyorsunuz?
\nD\u00fcnyan\u0131n hi\u00e7bir yerinde asl\u0131nda b\u00f6yle bir toplant\u0131 bu kadar ilgi \u00e7ekmez ama bizde toplumun t\u00fcm kesimlerinde \u00f6yle bir umuda a\u00e7 durum var ki bir diyalog, bir k\u0131p\u0131rt\u0131 ortam\u0131 hareketlendiriyor. Biraz daha \u00f6zg\u00fcven olu\u015fmal\u0131. Sistem bazen siyasetin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebiliyor. Bu hareketler sisteme kurban edilmemeli, cesur, \u00f6zg\u00fcven dolu ad\u0131mlar birlikte at\u0131labilmeli.
\n– Peki T\u00fcrk ve K\u00fcrt politikac\u0131lar bu s\u00fcre\u00e7te neler yapmal\u0131?
\nT\u00fcrk politikac\u0131lar taktik davranmay\u0131 b\u0131rakmal\u0131, stratejik bir tav\u0131r almal\u0131. T\u00fcm tart\u0131\u015fmalar\u0131n zemini Meclis olmal\u0131. Herkes k\u0131sa, orta, uzun vadede yapacaklar\u0131n\u0131 somut olarak ortaya koymal\u0131, herkes bunu bilmeli. K\u00fcrt politikac\u0131lar ise olumsuz dilden vazge\u00e7meli yani toplumdaki umutlar\u0131 s\u00f6nd\u00fcrmemeli. Mutlaka siyasal d\u00fczlemde birbirimizi ele\u015ftirece\u011fiz hem de sert \u015fekilde ele\u015ftirece\u011fiz, ama son zamanlarda bu benim bizim tarafta da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm \u015fekilde bir k\u00fcf\u00fcr dilini i\u00e7ermemeli. Siyasette k\u00fcf\u00fcr olmaz.<\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Fla\u015f! Ba\u015fbakan Erdo\u011fan Leyla Zana ile yar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fecek… Ba\u015fbakan Recep Tayyip Erdo\u011fan, Diyarbak\u0131r Ba\u011f\u0131ms\u0131z Milletvekili Leyla Zana ile yar\u0131n saat 15.00’da Ba\u015fbakanl\u0131k Resmi Konut’ta g\u00f6r\u00fc\u015fecek.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":183271,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6155,5005,6202,220943,349,220967,6805],"tags":[3888,104814,22734,6871],"class_list":["post-112921","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","category-manset","category-politika","category-siyaset","category-son-dakika","category-susurluk","category-turkiye","tag-basbakan-erdogan","tag-leyla-zana-erdogan-gorusmesi","tag-susurluk","tag-tbmm"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/112921","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=112921"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/112921\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/183271"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=112921"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=112921"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=112921"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}