{"id":149611,"date":"2013-10-02T15:03:13","date_gmt":"2013-10-02T12:03:13","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nationalturk.com\/?p=149611"},"modified":"2013-10-02T15:03:13","modified_gmt":"2013-10-02T12:03:13","slug":"erdoganin-acikladigi-secim-sistemleri-ne-anlama-geliyor-149611","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/erdoganin-acikladigi-secim-sistemleri-ne-anlama-geliyor-149611\/","title":{"rendered":"Erdo\u011fan&#8217;\u0131n a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 se\u00e7im sistemleri ne anlama geliyor"},"content":{"rendered":"<h1><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-149613\" alt=\"Tarhan Erdem\" src=\"http:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2013\/10\/tarhan_erdem_28472-280x147.jpg\" width=\"280\" height=\"147\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2013\/10\/tarhan_erdem_28472-280x147.jpg 280w, https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2013\/10\/tarhan_erdem_28472.jpg 476w\" sizes=\"auto, (max-width: 280px) 100vw, 280px\" \/><\/h1>\n<h1>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Tarhan Erdem Ba\u015fbakan Erdo\u011fan&#8217;\u0131n demokratikle\u015fme paketi kapsam\u0131nda a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 dar b\u00f6lge ve daralt\u0131lm\u0131\u015f b\u00f6lge se\u00e7im sistemlerini de\u011ferlendirdi.<\/h1>\n<p>Bianet&#8217;ten Y\u00fcce Y\u00f6ney&#8217;in r\u00f6portaj\u0131;<\/p>\n<p><strong>Dar b\u00f6lgeyi ele\u015ftiriyorsunuz&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Dar b\u00f6lgeyi uygulad\u0131\u011f\u0131n\u0131z zaman kat\u0131lan partilerden birinin aday\u0131 se\u00e7ilir. Di\u011ferleri se\u00e7ilenden bir oy bile az alsa se\u00e7ilemez, o oylar temsil edilemez.<\/p>\n<p><strong>\u0130ki turlu olursa&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Y\u00fczde 50\u2019den fazla oy alan se\u00e7ilir, kimse almad\u0131ysa en fazla alan iki aday aras\u0131nda ikinci tur yap\u0131labilir. O zaman oylar \u00e7ok az farkla birinci olan adayda da toplanabilir, ikinci olanda da&#8230;\u00a0Ama bu dar b\u00f6lgenin sak\u0131ncalar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmaz. Tam tersine g\u00fc\u00e7lendirir, adaylar daha da yerelle\u015fir.<\/p>\n<p><strong>Nedir sak\u0131ncalar\u0131 ve yararlar\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>E\u011fer dar b\u00f6lge uygulan\u0131yorsa ve o b\u00f6lgelerden birinde adaysan\u0131z, sizin i\u00e7in partinizin b\u00fct\u00fcn \u00fclkede kazan\u0131p kazanmamas\u0131ndan daha \u00f6nemli olan sizin o b\u00f6lgede kazanman\u0131zd\u0131r.\u00a0Siz o b\u00f6lgenin meselelerine g\u00f6re politika d\u00fczenleyeceksiniz ve e\u011fer yerinden y\u00f6netim de yoksa yerel meselelerle u\u011fra\u015facaks\u0131n\u0131z.\u00a0Parti programlar\u0131n\u0131n milletvekilleri taraf\u0131ndan benimsenmesi \u00e7ok azal\u0131r.\u00a0Dolay\u0131s\u0131yla b\u00f6lge problemleri milletvekili se\u00e7imine etkili olacak. Karadeniz\u2019de hamsi \u00e7\u0131kt\u0131 m\u0131 \u00e7\u0131kmad\u0131 m\u0131 veya \u015fu t\u00fcnel yap\u0131lacak m\u0131 yap\u0131lmayacak m\u0131 gibi sorunlar; ba\u015fka yerde K\u00fcrt meselesinde ben daha fazla ileri giderim gibi konular&#8230; Dar b\u00f6lgede hakim olan unsur b\u00f6lgeyle ilgili sorunlardaki \u015fahsi ba\u015far\u0131lard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Bunun faydas\u0131?..<\/strong><\/p>\n<p>Faydas\u0131 liderin hakimiyetini ve partilerin merkezlerinin etkisini azaltmas\u0131d\u0131r. Bu da bug\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye i\u00e7in iyi bir \u015feydir. \u00c7\u00fcnk\u00fc yasama organ\u0131nda milletvekillerinin \u00e7ok az etkisi var, liderler y\u00f6netiyor.<\/p>\n<p><strong>\u0130ngiltere\u2019de uygulan\u0131yor&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>\u0130ngiltere\u2019de bu sistem olduk\u00e7a ba\u015far\u0131l\u0131. Ama orada yerel y\u00f6netimler yerel meselelere hakimdir. Merkezin yerele etkisi yoktur. Oradaki se\u00e7men yerel sorunlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek adaylar aras\u0131nda tercih yapmaz. Merkezin meselelerini d\u00fc\u015f\u00fcnerek oy verir.<\/p>\n<p>Dolay\u0131s\u0131yla bu konu hallolmadan T\u00fcrkiye\u2019de dar b\u00f6lgenin uygulanmas\u0131 T\u00fcrkiye\u2019yi daha fazla b\u00f6lgecilerin hakimiyetine terk etmek demektir.<\/p>\n<p><strong>K\u0131sacas\u0131&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Hem b\u00f6lgecili\u011fin baz\u0131 meselelerinin \u00e7\u00f6z\u00fclmemi\u015f oldu\u011fu i\u00e7in, baz\u0131 meseleler de partilerin somut fikirleri olu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 ve yerel y\u00f6netim nedeniyle T\u00fcrkiye i\u00e7in bu sistem do\u011fru de\u011fildir.<\/p>\n<p><strong>Ya y\u00fczde be\u015f barajl\u0131 daralt\u0131lm\u0131\u015f b\u00f6lge?..<\/strong><\/p>\n<p>Ba\u015fbakan be\u015fli sistem dedi. Bu, b\u00fct\u00fcn se\u00e7im \u00e7evreleri be\u015f milletvekili \u00e7\u0131karacak \u015fekilde yeniden d\u00fczenlenebilir, diye anla\u015f\u0131labilir. Yani 110 se\u00e7im \u00e7evresi tan\u0131mlanacak, ki bu anormal bir anlay\u0131\u015ft\u0131r, hi\u00e7bir yerde tatbik edilmemi\u015ftir. Faydas\u0131 da yoktur.\u00a0Do\u011fru olan taraf\u0131 \u015fudur. En az milletvekili \u00e7\u0131karacak se\u00e7im \u00e7evresi be\u015f, en fazla \u00e7\u0131karacak 12-14 milletvekili olacak \u015fekilde se\u00e7im \u00e7evreleri yeniden tan\u0131mlanacak.<\/p>\n<p><strong>Yani&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Be\u015f milletvekili \u00e7\u0131karan il say\u0131s\u0131 44. Bug\u00fcnk\u00fc durumda 44 ilde 125 milletvekili se\u00e7iliyor.\u00a0Bunu be\u015fe b\u00f6l\u00fcnce 25 \u00e7\u0131k\u0131yor, demek ki 44 ilde birle\u015ftirerek, be\u015fer milletvekili \u00e7\u0131karacak 25 b\u00f6lge tayin edeceksiniz. G\u00fcm\u00fc\u015fhane, Bayburt, Erzincan\u2019dan bir il\u00e7e gibi&#8230;\u00a06 ila 14 milletvekili \u00e7\u0131karan 33 ile ise hi\u00e7 dokunmaya gerek yok. Bunlar bug\u00fcn oldu\u011fu say\u0131larda \u00e7\u0131karmaya devam edecekler.<\/p>\n<p><strong>15\u2019in \u00fczerinde milletvekili \u00e7\u0131karanlar?<\/strong><\/p>\n<p>\u015eu anda d\u00f6rt il: Bursa, \u0130zmir, Ankara ve \u0130stanbul. Bunlar\u0131n toplam milletvekili say\u0131s\u0131 160.\u00a0Bunlardan bir k\u0131sm\u0131 13 bir k\u0131sm\u0131 14 milletvekili \u00e7\u0131karacak \u015fekilde 14 b\u00f6lge yap\u0131lacak.\u00a0Muhtemelen Bursa\u2019y\u0131 ikiye, \u0130zmir\u2019i \u00fc\u00e7e, Ankara\u2019y\u0131 be\u015fe, \u0130stanbul\u2019u da geri kalana b\u00f6leceksiniz.<\/p>\n<p><strong>Bu sisteme neden gerek duyulabilir?<\/strong><\/p>\n<p>Bir, iki, \u00fc\u00e7 milletvekili \u00e7\u0131karan yerlerde nispi temsil \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yor. Bir \u00e7\u0131karan yer dar b\u00f6lge oluyor, onun sak\u0131ncalar\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yor. \u0130ki ve \u00fc\u00e7 \u00e7\u0131karanda da ayn\u0131 \u015fey olur, \u00e7\u00fcnk\u00fc k\u00fcsuratlar hep b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcn lehinedir.\u00a0Dolay\u0131s\u0131yla \u015fu anda bu 44 ilde adaletsiz bir se\u00e7im sistemi y\u00fcr\u00fcmektedir.\u00a0Adaletli hale getirmek i\u00e7in bunlar\u0131 birle\u015ftirip milletvekili say\u0131lar\u0131n\u0131 be\u015fe \u00e7\u0131kar\u0131yorsunuz. Nispi temsilin yarar\u0131n\u0131 korumak i\u00e7in bu sistemi getiriyorsunuz.<\/p>\n<p><strong>Ni\u00e7in milletvekili say\u0131s\u0131n\u0131 14\u2019le s\u0131n\u0131rl\u0131yorsunuz?<\/strong><\/p>\n<p>15 milletvekili \u00e7\u0131karan bir b\u00f6lgede \u00fc\u00e7 parti giriyorsa se\u00e7ime, 45 ki\u015fi eder. Bu insanlar\u0131 ya tan\u0131yorsunuz ya \u00a0tan\u0131m\u0131yorsunuz. Ama tan\u0131yacak hale getirmek i\u00e7in say\u0131y\u0131 12-14\u2019e indirmeniz gerek.\u00a0K\u0131sacas\u0131, 5- 12 veya 5-14 milletvekili s\u0131n\u0131r\u0131 bug\u00fcnk\u00fcnden daha adaletli olur.<\/p>\n<p><strong>Neden pakette sadece bu iki sistem alternatif olarak sunuldu?<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de milletvekilleri 1876\u2019dan itibaren sancak, 1913\u2019den itibaren de vilayet milletvekilidir. Vilayetlerin milletvekili vard\u0131r.\u00a0\u015eimdi siz G\u00fcm\u00fc\u015fhane\u2019yle Bayburt\u2019u birle\u015ftirdi\u011finiz zaman o se\u00e7ilen nerenin milletvekili olacak? Onun ad\u0131 yok.<br \/>\nE\u011fer ba\u015fbakanda bir cinlik aranacaksa&#8230; Dar b\u00f6lgenin kabul edilmeyece\u011fini ve 44 ilin milletvekili i\u00e7in de bu problemin ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011fi i\u00e7in bug\u00fcnk\u00fc sistem, barajl\u0131 bi\u00e7imde devam etsin, demi\u015f olabilir. Bu ihtimali daha fazla g\u00f6r\u00fcyorum.<\/p>\n<!-- Error, Advert is not available at this time due to schedule\/geolocation restrictions! -->\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Tarhan Erdem Ba\u015fbakan Erdo\u011fan&#8217;\u0131n demokratikle\u015fme paketi kapsam\u0131nda a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 dar b\u00f6lge ve daralt\u0131lm\u0131\u015f b\u00f6lge se\u00e7im sistemlerini de\u011ferlendirdi.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":177096,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6155,5005,6202,6805],"tags":[3888,142969,143194,53044],"class_list":["post-149611","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","category-manset","category-politika","category-turkiye","tag-basbakan-erdogan","tag-bianet","tag-dar-bolge-secim-sistemi","tag-tarhan-erdem"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/149611","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=149611"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/149611\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/177096"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=149611"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=149611"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=149611"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}