{"id":207429,"date":"2015-03-06T11:31:35","date_gmt":"2015-03-06T09:31:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nationalturk.com\/?p=207429"},"modified":"2024-08-21T17:08:51","modified_gmt":"2024-08-21T14:08:51","slug":"vatandasin-cebindeki-para-2001-krizindeki-kadar-eridi-207429","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/vatandasin-cebindeki-para-2001-krizindeki-kadar-eridi-207429\/","title":{"rendered":"Vatanda\u015f\u0131n cebindeki para 2001 krizindeki kadar eridi!"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-large wp-image-207430\" src=\"http:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/ecevit_yazar_kasa-610x338.jpg\" alt=\"\" width=\"610\" height=\"338\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/ecevit_yazar_kasa-610x338.jpg 610w, https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/ecevit_yazar_kasa-280x155.jpg 280w, https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/ecevit_yazar_kasa.jpg 630w\" sizes=\"auto, (max-width: 610px) 100vw, 610px\" \/><\/p>\n<h1>T\u00fcrk liras\u0131 ABD dolar\u0131na g\u00f6re de\u011feri en d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeyinde. Gezi&#8217;den bu yana 2001&#8217;deki b\u00fcy\u00fck krizde birka\u00e7 g\u00fcnde kaybedilene e\u015fit y\u00fczde 40 deval\u00fcasyon ya\u015fand\u0131. H\u00fck\u00fcmet ise tela\u015fa mahal g\u00f6rm\u00fcyor.<\/h1>\n<p><strong>Radikal gazetesinden Murat Yetkin&#8217;in yaz\u0131s\u0131;<\/strong><\/p>\n<p>H\u00fcrriyet\u2019ten \u015eebnem Turhan hesap etmi\u015f.<br \/>\nSoru \u015fu: Cumhurba\u015fkan\u0131 Tayyip Erdo\u011fan\u2019\u0131n Merkez Bankas\u0131 ve Ba\u015fkan\u0131 Erdem Ba\u015f\u00e7\u0131\u2019ya faizleri daha da d\u00fc\u015f\u00fcrmesi i\u00e7in \u00e7\u0131k\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 16 Ocak tarihinden bu yana T\u00fcrk Liras\u0131\u2019n\u0131n ABD dolar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda de\u011fer kayb\u0131 nedir?<br \/>\nHesaba g\u00f6re 16 Ocak g\u00fcn\u00fc 1 dolar 2.30 imi\u015f.<br \/>\nKi bu dahi y\u00fcksek bir bedeldir.<br \/>\n\u015e\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz: Pek \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u015firket 2014\u2019\u00fcn son aylar\u0131nda h\u00fck\u00fcmetin ve bankalar\u0131n verdi\u011fi rakamlara dayanarak haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 2015 b\u00fct\u00e7elerini 2.40 y\u0131l ortalamas\u0131 tahminine g\u00f6re yapm\u0131\u015flard\u0131.<br \/>\nBu s\u0131n\u0131r daha 30 Ocak g\u00fcn\u00fc a\u015f\u0131ld\u0131. E\u011fri oturup do\u011fru konu\u015fal\u0131m, dolardaki y\u00fckseli\u015fin tek sebebi Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan\u2019\u0131n Merkez Bankas\u0131 ve ekonomi y\u00f6netimine dair ele\u015ftirileri de\u011fildir; ancak Erdo\u011fan\u2019\u0131n her \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 sonras\u0131nda T\u00fcrk liras\u0131 Amerikan dolar\u0131na kar\u015f\u0131 biraz daha de\u011fer kaybetmi\u015ftir.<br \/>\nD\u00fcn, yani 5 Mart itibar\u0131yla dolar kuru 2.60\u2019a dayanm\u0131\u015ft\u0131r. Yine H\u00fcrriyet\u2019ten Erdal Sa\u011flam\u2019\u0131n bildirdi\u011fine g\u00f6re, 2.60 T\u00fcrk bankalar\u0131n\u0131n yurt d\u0131\u015f\u0131ndan ald\u0131klar\u0131 d\u00f6viz borcuna verdikleri teminat i\u00e7in kritik e\u015fiklerden biridir.<br \/>\nBu oran\u0131n bir ba\u015fka anlam\u0131 da liran\u0131n dolar kar\u015f\u0131s\u0131nda son bir bu\u00e7uk ayda y\u00fczde 12 de\u011fer kaybetmi\u015f olmas\u0131d\u0131r; bir ba\u015fka deyi\u015fle son bir bu\u00e7uk ayda fiili deval\u00fcasyon oran\u0131 y\u00fczde 12\u2019ye yak\u0131nd\u0131r.<br \/>\nAma de\u011fer kayb\u0131na biraz daha geni\u015f a\u00e7\u0131dan bak\u0131nca kar\u015f\u0131m\u0131za daha vahim bir tablo \u00e7\u0131k\u0131yor.<br \/>\nBiraz geriye gidelim.<br \/>\nGezi protestolar\u0131n\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 27 May\u0131s 2013 g\u00fcn\u00fc 1 Amerikan dolar\u0131n\u0131n de\u011feri 1.85 lirayd\u0131. Protestolar\u0131n art\u0131k s\u00f6nmeye y\u00fcz tuttu\u011fu 3 Temmuz\u2019da ise 1.95\u2019e y\u00fckselmi\u015fti. Fark 10 kuru\u015f idi.<br \/>\nD\u00f6nemim ba\u015fbakan\u0131 Erdo\u011fan bu art\u0131\u015f\u0131 da gerek\u00e7eler aras\u0131nda g\u00f6stererek, Gezi protestolar\u0131n\u0131n T\u00fcrk liras\u0131n\u0131 de\u011fersizle\u015ftirip ekonomisini g\u00fc\u00e7ten d\u00fc\u015f\u00fcrmek amac\u0131yla uluslararas\u0131 faiz lobisi taraf\u0131ndan k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131l\u0131p y\u00f6nlendirildi\u011fini, h\u00fck\u00fcmeti devirmeyi hedefledi\u011fini s\u00f6ylemi\u015fti.<br \/>\n\u015eimdi hesab\u0131m\u0131z\u0131 Gezi protestolar\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131ndan d\u00fcne kadar yaparsak deval\u00fcasyon oran\u0131 ne \u00e7\u0131k\u0131yor, biliyor musunuz? Y\u00fczde 40\u2019tan fazla, Y\u00fczde 41 k\u00fcsur.<br \/>\nT\u00fcrk paras\u0131n\u0131n y\u00fczde 40 de\u011fer kaybetmesine en yak\u0131n \u00f6rne\u011fimiz, 19 \u015eubat 2001\u2019deki o me\u015fum MGK toplant\u0131s\u0131n\u0131n barda\u011f\u0131 ta\u015f\u0131ran damla oldu\u011fu, \u00fclke tarihinin en b\u00fcy\u00fck mali krizidir.<br \/>\nT\u00fcrk liras\u0131 Amerikan dolar\u0131na kar\u015f\u0131 birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde y\u00fczde 40 k\u00fcsur de\u011fer kaybetmi\u015f, hepimizin cebindeki para birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde bir o kadar de\u011fersizle\u015fmi\u015fti.<br \/>\nO mali krizin ekonomi \u00fczerindeki, halk\u0131n al\u0131m g\u00fcc\u00fc \u00fczerindeki etkisi \u00f6yle oldu ki, Kemal Dervi\u015f\u2019in davet edilip ciddi bir reformun mimarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapmas\u0131 dahi \u00fc\u00e7l\u00fc koalisyonu d\u00fc\u015fmekten kurtaramad\u0131; Erdo\u011fan\u2019\u0131n AK Partisi i\u015fte o ko\u015fullarda yap\u0131lan 2002 erken se\u00e7iminde tek ba\u015f\u0131na iktidara geldi.<br \/>\n\u00d6yle g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ki, 2001\u2019de birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z deval\u00fcasyonu, son iki y\u0131l i\u00e7inde yava\u015f yava\u015f ya\u015fam\u0131\u015f\u0131z; halk\u0131n al\u0131m g\u00fcc\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan olumsuz etkisi ayn\u0131d\u0131r, ama daha uzun s\u00fcreye yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir travma olarak hissetmemi\u015fiz. Kaynar suya at\u0131l\u0131nca d\u0131\u015far\u0131 z\u0131playan, ama suyla birlikte \u0131s\u0131t\u0131l\u0131nca hissetmeyip ha\u015flanan kurba\u011falar\u0131n \u00f6rne\u011fi geliyor akla.<br \/>\nT\u00fcrk liras\u0131 Amerikan dolar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda tarihindeki en de\u011fersiz d\u00fczeye inerken ekonomi y\u00f6netimi rahat g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc izlenimi veriyor.<br \/>\nEkonomi Bakan\u0131 Nihat Zeybek\u00e7i, \u00f6nleme gerek olmad\u0131\u011f\u0131, piyasan\u0131n dengesini bulaca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde.<br \/>\n\u0130hracata ba\u011f\u0131ml\u0131 T\u00fcrk sanayiinin zaman i\u00e7inde \u00f6zellikle \u00c7in\u2019den yap\u0131lan ithalata ne kadar vahim \u015fekilde ba\u011f\u0131ml\u0131 hale geldi\u011fini g\u00f6remeden, h\u00e2l\u00e2 eski T\u00fcrkiye dengeleriyle d\u00fc\u015f\u00fck kurun ihracat geliri getirece\u011fi umudunda belki de.<br \/>\nTeknoloji Bakan\u0131 Fikri I\u015f\u0131k ise bu durumun ekonomiye \u201ckal\u0131c\u0131\u201d zarar vermeyece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<br \/>\nSon zamanlarda t\u0131pk\u0131 Merkez Bankas\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Ba\u015f\u00e7\u0131 gibi s\u0131k s\u0131k Erdo\u011fan\u2019\u0131n ele\u015ftirilerine maruz kalan ekonomiden sorumlu ba\u015fbakan yard\u0131mc\u0131s\u0131 Ali Babacan ve Maliye Bakan\u0131 Mehmet \u015eim\u015fek ise Ba\u015fbakan Ahmet Davuto\u011flu ile birlikte Nev York\u2019ta, ABD merkezli yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131 T\u00fcrkiye\u2019ye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor.<br \/>\nDavuto\u011flu yabanc\u0131 yat\u0131r\u0131mc\u0131lara 7 Haziran se\u00e7imlerini kazanacaklar\u0131n\u0131, kendisinin yine i\u015f ba\u015f\u0131nda olaca\u011f\u0131n\u0131, dolay\u0131s\u0131yla siyasette de\u011fi\u015fiklik olmayaca\u011f\u0131n\u0131, \u015fu anda sorun olarak \u00f6ne s\u00fcr\u00fclen ba\u011f\u0131ms\u0131z mahkemeler gibi konular\u0131n da a\u015f\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019den iyi para kazanacaklar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<br \/>\nS\u00f6yledikleri do\u011fru bir bak\u0131ma; T\u00fcrk paras\u0131n\u0131n de\u011feri d\u00fc\u015fmeye devam ederse, dolar\u0131 elinde tutan yat\u0131r\u0131mc\u0131lar \u00e7ok daha az para koyarak, \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck k\u00e2rlar elde edebilir T\u00fcrkiye \u00fczerinden.<br \/>\nT\u00fcrk halk\u0131 elindeki de\u011feri her g\u00fcn azalan para ve al\u0131m g\u00fcc\u00fcyle ne yapar, ne kazan\u0131r bu ayr\u0131 konu, de\u011fil mi?<\/p>\n<!-- Error, Advert is not available at this time due to schedule\/geolocation restrictions! -->\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrk liras\u0131 ABD dolar\u0131na g\u00f6re de\u011feri en d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeyinde. Gezi&#8217;den bu yana 2001&#8217;deki b\u00fcy\u00fck krizde birka\u00e7 g\u00fcnde kaybedilene e\u015fit y\u00fczde 40 deval\u00fcasyon ya\u015fand\u0131. H\u00fck\u00fcmet ise tela\u015fa mahal g\u00f6rm\u00fcyor.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":207431,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6199,6155,5005,6805],"tags":[63169,26054,686,185927,131129,92829,3667,16303,185926],"class_list":["post-207429","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","category-gundem","category-manset","category-turkiye","tag-2001-krizi","tag-dolar","tag-ekonomik-kriz","tag-erdal-saglam","tag-gezi","tag-gezi-parki","tag-mehmet-simsek","tag-murat-yetkin","tag-murat-yetkin-yazilari"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/207429","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=207429"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/207429\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/207431"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=207429"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=207429"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=207429"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}