{"id":221387,"date":"2015-11-10T14:54:14","date_gmt":"2015-11-10T12:54:14","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nationalturk.com\/?p=221387"},"modified":"2024-11-26T22:03:17","modified_gmt":"2024-11-26T19:03:17","slug":"avrupanin-refah-ve-huzur-dolu-ulkesi-finlandiya-221387","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/avrupanin-refah-ve-huzur-dolu-ulkesi-finlandiya-221387\/","title":{"rendered":"Avrupa&#8217;n\u0131n refah ve huzur dolu \u00fclkesi: Finlandiya"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-large wp-image-221388\" src=\"http:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/helsinki_kis-610x360.png\" alt=\"Helsinki\" width=\"610\" height=\"360\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/helsinki_kis-610x360.png 610w, https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/helsinki_kis-280x165.png 280w, https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/helsinki_kis.png 937w\" sizes=\"auto, (max-width: 610px) 100vw, 610px\" \/><\/p>\n<h1>Avrupa Birli\u011fi\u2019nin refah d\u00fczeyi en y\u00fcksek \u00fclkelerinden biri olan Finlandiya, hemen her kuzey \u00fclkesi gibi sert ve uzun ge\u00e7en k\u0131\u015flara sahip.<\/h1>\n<p>Belki de bir\u00e7ok konuda g\u0131pta edilecek istatistiklere sahip \u00fclkenin di\u011fer kuzey \u00fclkeleri ile birlikte, \u00fctopya seviyesine yakla\u015fmas\u0131na engel olan sert iklim \u015fartlar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ayd\u0131nl\u0131k&#8217;tan Efe Tanay&#8217;\u0131n haberi;<\/p>\n<p>T\u0131pk\u0131 insanlar gibi \u00fclkelerin kaderleri de ba\u015flar\u0131na gelenlere kar\u015f\u0131 verdikleri m\u00fccadeleler sonucu \u015fekillenir. Finlandiya \u0130sve\u00e7 h\u00e2kimiyetinden sonra \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u00fcresinde Rusya\u2019ya direnmi\u015f fakat ard\u0131ndan Nazilere kar\u015f\u0131 koyamam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n tam manas\u0131yla ortas\u0131nda kalan \u00fclkenin kaderini Rusya\u2019ya kar\u015f\u0131 vermi\u015f oldu\u011fu b\u00fcy\u00fck askeri m\u00fccadele belirlemi\u015f ve bu sebeple Finlandiya\u2019n\u0131n kaderi Sovyet kontrol\u00fcnde kalan Balt\u0131k \u00fclkelerinden ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bug\u00fcn b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n e\u011fitim sistemini, ekonomisini, modernizasyonunu ve bilimini takdir etti\u011fi Finlandiya, d\u00fcnyada ki\u015fi ba\u015f\u0131na d\u00fc\u015fen milli gelirin en y\u00fcksek oldu\u011fu \u00fclkelerden biridir. Bu istatistiklerin de etkisiyle g\u00f6\u00e7menlik ba\u015fvurular\u0131nda en \u00fcstte tercih edilen \u00fclkelerden biridir.<br \/>\nTarihi merkezinden sahildeki market meydan\u0131na, al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ftan farkl\u0131 tarzdaki kiliselerine kadar her yeri ufkunuzu geni\u015fletecek bir tatil ge\u00e7irmenizi sa\u011flayacak bir ba\u015fkente sahip Finlandiya. Helsinki merkezinde bulunan Temppeliaukio Kilisesi do\u011fal bir kayan\u0131n oyulmas\u0131 ile olu\u015fturulmu\u015f bir kilise. Al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ftan farkl\u0131 bir ibadet yeri olan bu kilisede canl\u0131 m\u00fczik konserleri ve piyano dinletileri yap\u0131lmaktad\u0131r. Fakat yeni tip kilise tarz\u0131n\u0131n en ilgi \u00e7ekici temsilcisi \u015fehrin en i\u015flek meydan\u0131nda bulunan, mimari \u00f6d\u00fcll\u00fc Kamppi \u015eapeli\u2019dir. Kilisenin i\u00e7i ve d\u0131\u015f\u0131nda yaln\u0131zca bir tek ufak ha\u00e7 i\u015fareti bulunmaktad\u0131r. Kilisenin, vaftiz t\u00f6reni, evlilik seremonisi gibi dini uygulamalara kapal\u0131 olup, insanlar\u0131n \u015fehrin stresinden uzakla\u015f\u0131p dinlenmesi ve sakin bir zaman ge\u00e7irmesi i\u00e7in yap\u0131lm\u0131\u015f bir merkez oldu\u011fu \u00f6zellikle belirtilmektedir. Hatta kilise ile ilgili bilgilendirme yaz\u0131s\u0131nda; insanlar\u0131n sosyalle\u015fip birbiri ile tan\u0131\u015fabilece\u011fi bir merkez oldu\u011fu vurgulanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Finlandiya 12. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131ndan 1809 y\u0131l\u0131na kadar \u0130sve\u00e7 h\u00e2kimiyeti alt\u0131nda kalm\u0131\u015ft\u0131r. Halen Finlandiya\u2019n\u0131n %5\u2019inin ana dili \u0130sve\u00e7\u00e7edir. Daha sonra Rus kontrol\u00fc alt\u0131na girmi\u015f olan Finlandiya, 1917 Bol\u015fevik Devrimi\u2019ne kadar Rusya h\u00e2kimiyetinde kalm\u0131\u015ft\u0131r. Ard\u0131ndan 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 d\u00f6neminde Rusya, Avrupa\u2019daki sava\u015f\u0131n da etkisiyle bat\u0131ya do\u011fru s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 geni\u015fletmeye ba\u015flam\u0131\u015f fakat Finlandiya ile vermi\u015f oldu\u011fu 1939 k\u0131\u015f sava\u015f\u0131 sonras\u0131 Rus ordusu ciddi kay\u0131plara u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. Askeri a\u00e7\u0131dan \u00e7ok farkl\u0131 vur-ka\u00e7 taktikleri uygulayan Finliler birka\u00e7 milyonluk n\u00fcfuslar\u0131na ra\u011fmen kendilerinden \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck olan Rus ordusuna 5 kat fazla kay\u0131p verdirmi\u015f ve bir bar\u0131\u015f antla\u015fmas\u0131 ile ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 korumay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015flard\u0131r. K\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00fclkenin d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne sahip \u00fclkesine kar\u015f\u0131 vermi\u015f oldu\u011fu bu m\u00fccadele ve ba\u015far\u0131 Finlandiya\u2019ya kendi kaderini yazma f\u0131rsat\u0131 vermi\u015ftir.<\/p>\n<p>Ural dil grubunda bulunan Fince, Estonyaca ve Macarca ile ayn\u0131 dil grubundand\u0131r. Bu 3 \u00fclke Avrupa dilleri aras\u0131nda Hint-Avrupa dil grubunda bulunmayan nadir dillerdendir. Baz\u0131 tarih\u00e7iler do\u011fudan g\u00f6\u00e7 ederek Avrupa\u2019ya yerle\u015fmi\u015f olan bu dil grubunun binlerce y\u0131l \u00f6nce T\u00fcrk dil gruplar\u0131yla temas etmi\u015f olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmektedir. Fince ve T\u00fcrk\u00e7e de ayn\u0131 anlama gelen kelime say\u0131s\u0131 olduk\u00e7a azd\u0131r ancak ziyaretim esnas\u0131nda kalabal\u0131k kelimesinin iki dilde de kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark etmek olduk\u00e7a ilgin\u00e7ti \u00e7\u00fcnk\u00fc kala kelimesi Fince bal\u0131k anlam\u0131na gelmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla hem Fince hem de T\u00fcrk\u00e7e bal\u0131k kelimesi kendi dillerinde art arda s\u00f6ylendi\u011finde meydana gelen kalabal\u0131k kelimesinin her iki dilde de ayn\u0131 manaya geliyor olmas\u0131 bunun bir rastlant\u0131 olamayaca\u011f\u0131n\u0131n kan\u0131t\u0131 gibidir.<\/p>\n<p>Bir ba\u015fka rastlant\u0131 ise Finlandiya\u2019n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir \u015fehri olan Turku\u2019dur. Turku, eski Slav dilinde, \u2018pazar yeri\u2019 anlam\u0131na gelmektedir. \u00dclkenin g\u00fcneybat\u0131s\u0131nda yer alan Turku \u015fehri 13. yy\u2019da b\u00fcy\u00fck bir merkez haline gelmi\u015f ve \u0130sve\u00e7\u2019e yak\u0131n bu \u015fehir y\u00fczy\u0131llarca ba\u015fkent olarak kalm\u0131\u015f. Rusya\u2019n\u0131n, Finlandiya \u00fczerinde h\u00e2kimiyet kurmas\u0131 ile 1812 y\u0131l\u0131nda Ruslar taraf\u0131ndan ba\u015fkent Rusya\u2019ya fiziken daha yak\u0131n olan Helsinki\u2019ye ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u00dclke tarihi a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a \u00f6nem arz eden bu ada, stratejik konumu dolay\u0131s\u0131yla her sava\u015fta d\u00fc\u015fmanlar\u0131n hedefi haline gelmi\u015f. Yerin alt\u0131nda derin s\u0131\u011f\u0131naklara sahip ada, bombard\u0131man ve sava\u015flarla ge\u00e7irdi\u011fi y\u0131llar\u0131n ard\u0131ndan \u015fimdilerde bir\u00e7ok farkl\u0131 m\u00fczeye ev sahipli\u011fi yap\u0131yor. Tarihi ve \u00f6nemi a\u00e7\u0131s\u0131ndan ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir a\u00e7\u0131k hava m\u00fczesi olan ada 1991 y\u0131l\u0131nda UNESCO D\u00fcnya K\u00fclt\u00fcr Miras\u0131 kapsam\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fkent Helsinki\u2019den s\u0131k aral\u0131klarla kalkan vapurlarla k\u0131sa s\u00fcrede var\u0131labilmektedir. Ada\u2019n\u0131n ufak bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde denize de girilebilmektedir. Adada ya\u015fayabilmek i\u00e7in ba\u015fvuru ve \u00e7ekili\u015f gerekmektedir. Adada bana e\u015flik eden Finli arkada\u015f\u0131m Roby, tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 bir ailenin adada bo\u015falan bir ev i\u00e7in yap\u0131lan binlerce ba\u015fvuru aras\u0131ndan se\u00e7ilme hik\u00e2yesini b\u00fcy\u00fck bir hevesle anlatt\u0131. Zira, olduk\u00e7a b\u00fcy\u00fck bir ayr\u0131cal\u0131k burada ya\u015famak.<\/p>\n<p>Seurasaari adas\u0131 ise eskiden insanlar\u0131n ya\u015fam bi\u00e7imini g\u00f6rebilece\u011finiz bir a\u00e7\u0131k hava m\u00fczesi. Y\u00fczlerce y\u0131ll\u0131k evlerin belli bir b\u00f6lgede topland\u0131\u011f\u0131 bu m\u00fcze, g\u00fczel bir g\u00fcnde dola\u015fmak i\u00e7in de olduk\u00e7a uygun.<\/p>\n<p>2005 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan bir istatisti\u011fe g\u00f6re, OECD \u00fclkeleri aras\u0131nda ki\u015fi ba\u015f\u0131na d\u00fc\u015fen bilimsel ara\u015ft\u0131rma oran\u0131nda Finlandiya 4. s\u0131rada yer almaktad\u0131r. 2009 y\u0131l\u0131ndaki P\u0130SA ara\u015ft\u0131rmas\u0131na g\u00f6re ise bilimde d\u00fcnya 2.\u2019li\u011finde bulunmaktad\u0131rlar. Ba\u015fka bir OECD ara\u015ft\u0131rmas\u0131na g\u00f6re ise Finlandiya en ba\u015far\u0131l\u0131 ve en ba\u015far\u0131s\u0131z \u00e7ocuk aras\u0131ndaki fark\u0131n en az oldu\u011fu \u00fclkedir. Avrupa Birli\u011fi \u00fclkeleri aras\u0131nda en fazla \u00fcniversite e\u011fitimine sahip \u00fclkedir. Finlandiya D\u00fcnya Ekonomik Forumu taraf\u0131ndan, d\u00fcnyan\u0131n en iyi y\u00fcksek okul e\u011fitim sistemine sahip \u00fclkesi se\u00e7ilmi\u015ftir. Ancak Finlilerin y\u00fcksek \u00f6\u011frenimdeki bu ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n s\u0131rr\u0131 temel e\u011fitimlerindeki ba\u015far\u0131da yatmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Finlandiya e\u011fitim sistemiyle ilgili \u00f6nemli detaylar:<br \/>\n&#8211; E\u011fitim \u00fccretsizdir ve e\u011fitimde gerekli di\u011fer harcamalar\u0131n hemen hepsi devlet taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131lanmaktad\u0131r. E\u011fitim sistemi ger\u00e7ek e\u011fitimcilerce y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte olup, i\u015fadamlar\u0131 sistemden uzak tutulmaktad\u0131r. Okullar\u0131n yaln\u0131zca %3\u2019\u00fc \u00f6zeldir.<br \/>\n&#8211; E\u011fitim 7 ya\u015f\u0131nda ba\u015flamaktad\u0131r ve okul \u00f6ncesi e\u011fitim AB \u00fclkelerine k\u0131yasla olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr.<br \/>\n-7 ya\u015f\u0131ndan 16 ya\u015f\u0131na kadar e\u011fitim zorunludur.<br \/>\n&#8211; \u00dcniversite mezunlar\u0131n\u0131n %30\u2019undan fazlas\u0131 bilim dallar\u0131 \u00fczerine e\u011fitim g\u00f6rmektedir. (Genetik Bilimi, Geri-D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, \u00c7evre Bilimleri, Ormanlar\u0131n Art\u0131r\u0131lma \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131, Beyin Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131, Al\u00e7ak Is\u0131 Fizi\u011fi gibi dallar Finli bilim adamlar\u0131n\u0131n d\u00fcnya genelinde inan\u0131lmaz b\u00fcy\u00fck etkisinin oldu\u011fu dallardan baz\u0131lar\u0131d\u0131r).<br \/>\n&#8211; Finlandiya 1980\u2019lerde b\u00fcy\u00fck bir programla d\u00fczenli olarak eri\u015fkinlere e\u011fitim vermi\u015ftir.<br \/>\n&#8211; E\u011fitim sisteminde s\u0131nav ve s\u00f6zl\u00fc yapma veya \u00f6\u011frencileri kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma, yar\u0131\u015ft\u0131rma gibi metotlar uygulanmamaktad\u0131r. Lise bitimindeki zorunlu s\u0131nav d\u0131\u015f\u0131nda zorunlu bir s\u0131navlar\u0131 bulunmamaktad\u0131r.<br \/>\n&#8211; Finlandiya\u2019da ilk\u00f6\u011fretim d\u00fczeyinde \u00f6\u011fretmen olabilmek i\u00e7in dahi y\u00fcksek lisans sahibi olmak bir zorunluluktur. \u00d6\u011fretmenlik mesle\u011finin \u00fclkedeki se\u00e7kinli\u011fi sebebiyle b\u00f6l\u00fcmlere giri\u015flerde ciddi bir rekabet s\u00f6z konusudur.<\/p>\n<!-- Error, Advert is not available at this time due to schedule\/geolocation restrictions! -->\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Avrupa Birli\u011fi\u2019nin refah d\u00fczeyi en y\u00fcksek \u00fclkelerinden biri olan Finlandiya, hemen her kuzey \u00fclkesi gibi sert ve uzun ge\u00e7en k\u0131\u015flara sahip.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":221389,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6770,6665,6155,5005,6671],"tags":[2160,4614,147661,144970],"class_list":["post-221387","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-avrupa","category-dunya","category-gundem","category-manset","category-seyahat","tag-finlandiya","tag-finlandiya-turlari","tag-finlandiya-turu","tag-huzur"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/221387","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=221387"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/221387\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":305384,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/221387\/revisions\/305384"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/221389"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=221387"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=221387"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=221387"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}