Teklifle, anayasan\u0131n “yarg\u0131 yetkisi” ba\u015fl\u0131\u011f\u0131nda de\u011fi\u015fikli\u011fe gidiliyor. Yarg\u0131 yetkisinin, T\u00fcrk milleti ad\u0131na ba\u011f\u0131ms\u0131z mahkemelerce kullan\u0131laca\u011f\u0131na dair h\u00fck\u00fcm, “ba\u011f\u0131ms\u0131z ve tarafs\u0131z” mahkemelerce kullan\u0131laca\u011f\u0131 \u015feklinde de\u011fi\u015fiyor.<\/p>\n
Teklif, anayasada yasamay\u0131 d\u00fczenleyen “TBMM’nin kurulu\u015funa” dair 75’inci madde, “milletvekili se\u00e7ilme yeterlili\u011fini” d\u00fczenleyen 76’nc\u0131 madde, “TBMM’nin se\u00e7im d\u00f6nemini” d\u00fczenleyen 77’nci maddede d\u00fczenlemeler yap\u0131yor.<\/p>\n
Buna g\u00f6re, milletvekili say\u0131s\u0131 550’den 600’e \u00e7\u0131kar\u0131lacak.<\/p>\n
Milletvekili se\u00e7ilebilme ya\u015f\u0131 25’ten 18’e indirilecek. “Askerlikle ili\u015fi\u011fi olanlar” milletvekili adayl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuramayacak.<\/p>\n
Anayasan\u0131n “TBMM’nin se\u00e7im d\u00f6nemi” ba\u015fl\u0131kl\u0131 maddesi, “TBMM ve cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n se\u00e7im d\u00f6nemi” olarak de\u011fi\u015fiyor.<\/p>\n
TBMM se\u00e7imleri 4 y\u0131lda de\u011fil, 5 y\u0131lda bir yap\u0131lacak. Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7imleri de TBMM se\u00e7imleri gibi 5 y\u0131lda bir olacak ve se\u00e7menler iki se\u00e7im i\u00e7in ayn\u0131 g\u00fcn sand\u0131\u011fa gidecek. S\u00fcresi biten milletvekili yeniden se\u00e7ilebilecek.<\/p>\n\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7iminde birinci oylamada gerekli \u00e7o\u011funlu\u011fun sa\u011flanamamas\u0131 halinde, belirtilen usule g\u00f6re ikinci oylama yap\u0131lacak.<\/p>\n
TBMM’nin g\u00f6revleri ve yetkileri; “kanun koymak, de\u011fi\u015ftirmek ve kald\u0131rmak, b\u00fct\u00e7e ve kesin hesap kanun tekliflerini g\u00f6r\u00fc\u015fmek ve kabul etmek, para bas\u0131lmas\u0131na ve sava\u015f ilan\u0131na karar vermek, milletleraras\u0131 antla\u015fmalar\u0131n onaylanmas\u0131n\u0131 uygun bulmak, TBMM \u00fcye tam say\u0131s\u0131n\u0131n 5’te 3 \u00e7o\u011funlu\u011funun karar\u0131 ile genel ve \u00f6zel af ilan\u0131na karar vermek, anayasan\u0131n di\u011fer maddelerinde \u00f6ng\u00f6r\u00fclen yetkileri kullanmak ve g\u00f6revleri yerine getirmek” olarak s\u0131ralan\u0131yor.<\/p>\n
Meclisin denetim yetkisi
\nAnayasan\u0131n, TBMM’nin bilgi edinme ve denetim yollar\u0131na ili\u015fkin maddesindeki de\u011fi\u015fiklik ile yasaman\u0131n belli bir konuda Meclis Ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yapmas\u0131, Genel G\u00f6r\u00fc\u015fme a\u00e7arak Genel Kurulda g\u00f6r\u00fc\u015fmesi ve milletvekillerinin, cumhurba\u015fkan\u0131 yard\u0131mc\u0131lar\u0131 ile bakanlar\u0131n cevaplamas\u0131 istemiyle yaz\u0131l\u0131 soru sormas\u0131 yeniden d\u00fczenleniyor.<\/p>\n
Buna g\u00f6re, TBMM, “Meclis Ara\u015ft\u0131rmas\u0131”, “Genel G\u00f6r\u00fc\u015fme”, “Meclis Soru\u015fturmas\u0131” ve “Yaz\u0131l\u0131 Soru” yollar\u0131yla bilgi edinme ve denetleme yetkisini kullanacak. “Gensoru”, denetleme yetkisinden \u00e7\u0131kar\u0131lacak.<\/p>\n
“Meclis Ara\u015ft\u0131rmas\u0131”, belli bir konuda bilgi edinmek i\u00e7in yap\u0131lan incelemeden ibaret olacak.<\/p>\n
“Genel G\u00f6r\u00fc\u015fme”, toplumu ve devlet faaliyetlerini ilgilendiren belli bir konunun TBMM Genel Kurulunda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmesi \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015ftirilecek.<\/p>\n
“Meclis Soru\u015fturmas\u0131”, cumhurba\u015fkan\u0131 yard\u0131mc\u0131s\u0131 ve bakanlar hakk\u0131nda, anayasan\u0131n teklifle de\u011fi\u015ftirilen 106’nc\u0131 maddesinin 5, 6 ve 7’nci f\u0131kralar\u0131 uyar\u0131nca yap\u0131lan soru\u015fturmadan ibaret olacak.<\/p>\n
“Yaz\u0131l\u0131 Soru”, en ge\u00e7 15 g\u00fcn i\u00e7inde cevaplanacak. Milletvekilleri, yaz\u0131l\u0131 sorular\u0131 bakanlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra cumhurba\u015fkan\u0131 yard\u0131mc\u0131lar\u0131na da y\u00f6neltebilecek.<\/p>\n\n
“Meclis Ara\u015ft\u0131rmas\u0131”, “Genel G\u00f6r\u00fc\u015fme” ve “Yaz\u0131l\u0131 Soru” \u00f6nergelerinin verilme \u015fekli, i\u00e7eri\u011fi ve kapsam\u0131 ile ara\u015ft\u0131rma usulleri Meclis \u0130\u00e7t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc ile d\u00fczenlenecek.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 partili olabilecek
\nCumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilen ki\u015finin partisiyle ili\u015fi\u011finin kesilmesine y\u00f6nelik d\u00fczenleme kald\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n
B\u00f6ylelikle do\u011frudan halk taraf\u0131ndan se\u00e7ilen ve siyasal bir ki\u015filik olan cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n partisiyle ili\u015fkisinin kesilmesine dair h\u00fckm\u00fc y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131ran ilga normunun, halk oylamas\u0131nda kabul\u00fc akabinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi an\u0131nda bir siyasi partiyle ili\u015fki kurmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn hale getiriliyor.<\/p>\n
Anayasan\u0131n, cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n nitelikleri ve tarafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin maddesi ile se\u00e7imine y\u00f6nelik maddeleri, “Adayl\u0131k ve se\u00e7im” ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda birle\u015ftiriliyor.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131; 40 ya\u015f\u0131n\u0131 doldurmu\u015f, y\u00fcksek\u00f6\u011frenim yapm\u0131\u015f, milletvekili se\u00e7ilme yeterlili\u011fine sahip T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131 aras\u0131ndan, do\u011frudan halk taraf\u0131ndan se\u00e7ilecek.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n g\u00f6rev s\u00fcresi 5 y\u0131l olacak. Bir ki\u015fi en fazla 2 kez cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilebilecek.<\/p>\n
Mevcut anayasadaki, cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na aday g\u00f6sterilmede 20 milletvekilinin yaz\u0131l\u0131 teklifini arayan h\u00fck\u00fcm kald\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n
Ayr\u0131ca en son yap\u0131lan milletvekili genel se\u00e7imlerinde ge\u00e7erli oylar toplam\u0131 birlikte hesapland\u0131\u011f\u0131nda y\u00fczde 10’u ge\u00e7en siyasi partilerin ortak aday g\u00f6sterebilmesi h\u00fckm\u00fc de de\u011fi\u015ftiriliyor. Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na, siyasi parti gruplar\u0131, en son yap\u0131lan genel se\u00e7imlerde toplam ge\u00e7erli oylar\u0131n tek ba\u015f\u0131na veya birlikte en az y\u00fczde 5’ini alan partiler ile en az 100 bin se\u00e7men aday g\u00f6sterebilecek.<\/p>\n
\u0130lk turda salt \u00e7o\u011funluk
\nCumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilen milletvekilinin TBMM \u00fcyeli\u011fi ise sona erecek.<\/p>\n
Genel oyla yap\u0131lacak se\u00e7imde, ge\u00e7erli oylar\u0131n salt \u00e7o\u011funlu\u011funu alan aday cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilecek. \u0130lk oylamada bu \u00e7o\u011funluk sa\u011flanamazsa bu oylamay\u0131 izleyen ikinci pazar g\u00fcn\u00fc ikinci oylama yap\u0131lacak. Bu oylamaya, ilk oylamada en \u00e7ok oy alan iki aday kat\u0131lacak ve ge\u00e7erli oylar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funu alan aday cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilecek.<\/p>\n
\u0130kinci oylamaya kat\u0131lmaya hak kazanan adaylardan biri herhangi bir nedenle se\u00e7ime kat\u0131lmazsa ikinci oylama, bo\u015falan adayl\u0131\u011f\u0131n birinci oylamadaki s\u0131raya g\u00f6re ikame edilmesi suretiyle yap\u0131lacak.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7imleri usul\u00fc kanunla d\u00fczenlenecek
\n\u0130kinci oylamaya tek aday\u0131n kalmas\u0131 halinde bu oylama referandum \u015feklinde yap\u0131lacak. Aday, ge\u00e7erli oylar\u0131n salt \u00e7o\u011funlu\u011funu ald\u0131\u011f\u0131 takdirde cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7ilecek. Oylamada aday\u0131n ge\u00e7erli oylar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funu alamamas\u0131 halinde TBMM se\u00e7imi yap\u0131lmayacak, sadece cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7imi yenilenecek.<\/p>\n
Se\u00e7imlerin tamamlanamamas\u0131 halinde yenisi g\u00f6reve ba\u015flay\u0131ncaya kadar mevcut cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n g\u00f6revi devam edecek. Cumhurba\u015fkan\u0131 se\u00e7imlerine ili\u015fkin di\u011fer usul ve esaslar kanunla d\u00fczenlenecek.<\/p>\n
TBMM Ba\u015fkanvekili Ay\u015fe Nur Bah\u00e7ekap\u0131l\u0131, teklifin ikinci turunda, 7’nci maddenin kabul edilmesinin ard\u0131ndan birle\u015fime ara verdi.<\/p>\n
Bah\u00e7ekap\u0131l\u0131, aran\u0131n ard\u0131ndan h\u00fck\u00fcmet ve komisyonun yerini almamas\u0131 \u00fczerine bug\u00fcn saat 14.00’te yeniden toplanmak \u00fczere birle\u015fimi kapatt\u0131.<\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
TBMM Genel Kurulunda, AKP’nin anayasa de\u011fi\u015fikli\u011fi teklifinin ikinci turunda, ilk g\u00fcnde 7 madde kabul edildi. Teklifle, anayasan\u0131n “yarg\u0131 yetkisi” ba\u015fl\u0131\u011f\u0131nda de\u011fi\u015fikli\u011fe gidiliyor. Yarg\u0131 yetkisinin, T\u00fcrk milleti ad\u0131na ba\u011f\u0131ms\u0131z mahkemelerce kullan\u0131laca\u011f\u0131na dair h\u00fck\u00fcm, “ba\u011f\u0131ms\u0131z ve tarafs\u0131z” mahkemelerce kullan\u0131laca\u011f\u0131 \u015feklinde de\u011fi\u015fiyor. Teklif, anayasada yasamay\u0131 d\u00fczenleyen “TBMM’nin kurulu\u015funa” dair 75’inci madde, “milletvekili se\u00e7ilme yeterlili\u011fini” d\u00fczenleyen 76’nc\u0131 madde, “TBMM’nin …<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":245077,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6155,5005,6202,349],"tags":[9476,18476,24218,6871],"class_list":["post-245076","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","category-manset","category-politika","category-son-dakika","tag-akp","tag-anayasa-degisikligi","tag-referandum","tag-tbmm"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/245076","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=245076"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/245076\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/245077"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=245076"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=245076"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=245076"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}