Tarih\u00e7i yazar Prof. Dr. \u0130lber Ortayl\u0131, d\u00fcn restorasyon, arkeoloji ve m\u00fczecilik teknolojilerini ayn\u0131 \u00e7at\u0131 alt\u0131nda bulu\u015fturan ve bu y\u0131l d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc d\u00fczenlenen ‘Heritage \u0130stanbul’a konuk oldu. <\/p>\n
Ortayl\u0131, Hilton \u0130stanbul Convention & Exhibition Center’da ger\u00e7ekle\u015fen fuar kapsam\u0131nda, ‘Anadolu ve K\u00fclt\u00fcrel Miras’ ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir konu\u015fma yapt\u0131. <\/p>\n
T\u00fcrkiye’nin yer alt\u0131 ve yer \u00fcst\u00fc bir\u00e7ok zenginli\u011fe sahip oldu\u011funu belirten Ortayl\u0131, “(Bunlar nas\u0131l bir zenginliktir?) dedi\u011fimiz zaman, zengin bir adam\u0131n ahmak \u00e7ocu\u011fundan fark\u0131m\u0131z yok. Oturup sayam\u0131yoruz bile. ‘Yer \u00fcst\u00fc zenginli\u011fi’ dedi\u011fimiz zaman, g\u00fczel bir envanterin bilin\u00e7li bir tan\u0131t\u0131m\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr? Yer alt\u0131 zenginli\u011fi dedi\u011fimiz zaman, yine ayn\u0131 \u015fey. ‘Faunas\u0131 ve floras\u0131 mutlaka iyidir.’ diyoruz. ‘Evet iyidir’ ama sizin haberiniz yok” diye konu\u015ftu.
\nOrtayl\u0131, T\u00fcrkiye’nin iklimi dolay\u0131s\u0131yla bitki \u00f6rt\u00fcs\u00fc bak\u0131m\u0131ndan zengin bir \u00fclke oldu\u011funa dikkati \u00e7ekerek, \u015f\u00f6yle devam etti: <\/p>\n\n
“Fakat bilin\u00e7siz bir \u015fekilde tahrip ediliyor. Mesela salep \u00e7i\u00e7e\u011fi \u00e7ok \u00f6nemlidir. ‘Salep yapaca\u011f\u0131m.’ diye toplan\u0131yor ama bunun sonu yok. Dikkatli bir \u015fekilde korunmas\u0131, bak\u0131lmas\u0131 ve kontrol edilmesi gerekiyor. Ayr\u0131ca ecza firmalar\u0131 da son derece gaddar. (\u0130la\u00e7 yapaca\u011f\u0131m diye) buradan gelip \u00f6rnek topluyorlar. 2. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’ndan beri bu moda oldu.”<\/p>\n
T\u00fcrkiye’nin bir\u00e7ok b\u00f6lgesinde yanl\u0131\u015f bi\u00e7imde ta\u015f ocaklar\u0131n\u0131n kaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen Ortayl\u0131, “Baz\u0131 partilerin veya baz\u0131 vilayetlerin adamlar\u0131 ta\u015f ocak\u00e7\u0131 ve insafs\u0131zca kaz\u0131yorlar. Alt\u0131nda granit ocaklar\u0131, \u00fczerinde \u00e7am ormanlar\u0131 gidiyor. Bunlar \u00e7ok yayg\u0131n” ifadelerini kulland\u0131. <\/p>\n
\u0130lber Ortayl\u0131, arkeoloji, mimarl\u0131k ve tarih gibi konularda ahlaki bir \u00e7izginin olmas\u0131 gerekti\u011fine vurgu yaparak, “Ahlak metafizik bir \u015fey de\u011fil, bir \u00e7izgidir. Etraf\u0131ndaki insanlara bakar. Yani sizin mesle\u011finizde birtak\u0131m adamlar dalavere yap\u0131yorsa, her \u015feyden evvel kabahatli sizsinizdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu bir mekanizma i\u015fidir. Art\u0131k devletin elinin yeti\u015fmedi\u011fi yerlerde \u00f6zel g\u00f6zetimciler var” dedi.<\/p>\n
Konu\u015fmas\u0131nda Ayasofya’ya da de\u011finen Ortayl\u0131, “Ayasofya ne onundur, ne bunundur. Mimari olarak Hristiyan d\u00fcnyas\u0131 ile alakas\u0131 yoktur, bir kilise olmas\u0131 \u00f6tesinde. Tamam\u0131yla Pagan kozmopolit B\u00fcy\u00fck Roma’n\u0131n bir eseridir. Yapan mimarlar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 eserlerin hepsi \u0130skenderiye Kitapl\u0131\u011f\u0131’ndand\u0131r ve bir daha da o kubbe yap\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r 15. asra kadar. \u0130\u015fte bizim b\u00f6yle bir d\u00fcnyay\u0131 hi\u00e7bir \u015fekilde k\u00fc\u00e7\u00fcmseme durumumuz yok. Burada (T\u00fcrkiye’de) say\u0131s\u0131z hazineler vard\u0131r ve T\u00fcrkiye 19. asr\u0131n neoklasik yap\u0131lar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00f6nemli bir memlekettir.” de\u011ferlendirmesinde bulundu. <\/p>\n
Ortayl\u0131, T\u00fcrkiye’de inceleme alanlar\u0131n\u0131n sonsuz oldu\u011funu, fakat bir\u00e7ok y\u00f6nden s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getirerek, \u015f\u00f6yle devam etti: <\/p>\n
“Birincisi ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131k devam ediyor. Siz takip ettik\u00e7e zay\u0131flayacak ama ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131k hi\u00e7bir zaman dinmeyecek. Amerikal\u0131lar anlasalar da almasalar da eski eser topluyorlar. Bu bir ger\u00e7ek. \u0130kincisi bu memlekette kumarbazl\u0131k hi\u00e7bir toplumdan daha az de\u011fil. Her yerde oldu\u011fu kadar kumarbaz\u0131z. Fakat bizimkiler namuslar\u0131yla poker oynay\u0131p, zar mar atm\u0131yorlar, definecilik yap\u0131yorlar. Aynen kumar gibi \u00e7ok fazla aile facialar\u0131 ya\u015fan\u0131yor. Bunlar bizim d\u00fc\u015fmanlar\u0131m\u0131z. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc de m\u00fcteahhit tak\u0131m\u0131. Onlar i\u00e7in hi\u00e7bir \u015fey \u00f6nemli de\u011fil. \u00c7\u0131kan eserin \u00fczerine an\u0131nda beton d\u00f6k\u00fcyorlar. B\u00fct\u00fcn bunlarla u\u011fra\u015fmak zorunday\u0131z.” <\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Prof. Dr. \u0130lber Ortayl\u0131, ka\u00e7ak\u00e7\u0131l\u0131k faaliyetlerinin b\u00fcy\u00fck oranda devam etti\u011fini belirtti ve tepki g\u00f6sterdi. Ortayl\u0131, “Bu memlekette kumarbazl\u0131k hi\u00e7bir toplumdan daha az de\u011fil. Her yerde oldu\u011fu kadar kumarbaz\u0131z. Fakat bizimkiler namuslar\u0131yla poker oynay\u0131p, zar mar atm\u0131yorlar, definecilik yap\u0131yorlar” ifadesini kulland\u0131. Tarih\u00e7i yazar Prof. Dr. \u0130lber Ortayl\u0131, d\u00fcn restorasyon, arkeoloji ve m\u00fczecilik teknolojilerini ayn\u0131 \u00e7at\u0131 alt\u0131nda …<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":277459,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6155,5005,6805],"tags":[2232,208443,44727],"class_list":["post-277458","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","category-manset","category-turkiye","tag-ayasofya","tag-hilton","tag-ilber-ortayli"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/277458","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=277458"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/277458\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/277459"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=277458"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=277458"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=277458"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}