{"id":49606,"date":"2010-11-30T15:49:41","date_gmt":"2010-11-30T13:49:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.nationalturk.com\/?p=49606"},"modified":"2019-03-28T10:44:57","modified_gmt":"2019-03-28T07:44:57","slug":"osman-bulugil-uykulu-seyirciler-301110","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/osman-bulugil-uykulu-seyirciler-301110\/","title":{"rendered":"\u201cUykulu\u201d Seyirciler"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Futbol var oldu\u011fu s\u00fcre boyunca halk\u0131n ilgisini devaml\u0131 \u00e7ekmi\u015f ve basit, oynamak i\u00e7in maddi k\u00fclfet gerektirmeyen bir oyun olmas\u0131yla da d\u00fcnyan\u0131n her yerinde \u2013sokak aras\u0131nda konserve kutular\u0131yla ya da kumsalda \u00e7\u0131plak ayakla- oynanabilen insanl\u0131\u011f\u0131n ortak k\u00fclt\u00fcr\u00fc haline gelmi\u015ftir. <\/strong><\/p>\n

Modern futbol olarak nitelendirilen, oyunun kurallara ba\u011flanmas\u0131 kapitalizmin geli\u015fimi ile paralellik g\u00f6stermektedir. Sistemin zaman ve mekan \u00fczerindeki tahakk\u00fcm\u00fc, oyunun oynan\u0131p oynanmamas\u0131 \u00fczerinde etkili olmu\u015ftur. 19.yy sonlar\u0131nda futbolu oynaman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra izlemek de \u00f6nemlidir ve Sanayi Devrimi\u2019nin getirdi\u011fi bir s\u00fcre\u00e7 olarak kentlere yerle\u015fen i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 kendi k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc futbola yans\u0131tmaya ba\u015flar.<\/p>\n

Futbolun \u201cpara kazan\u0131labilir\u201d y\u00f6n\u00fc taraftarl\u0131k geli\u015fimiyle yak\u0131ndan ili\u015fkilidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fcn\u00fcm\u00fczde end\u00fcstriyel futbolun istedi\u011fi taraftar, pahal\u0131 biletleri sat\u0131n alan, Store\u2019lardan al\u0131\u015fveri\u015f yapan ve \u00fccretli hale gelen TV yay\u0131nlar\u0131n\u0131 sat\u0131n alan ki\u015fi veya ki\u015filerdir. G\u00f6steri yapan oyuncular\u0131, onlar\u0131n oynad\u0131klar\u0131 oyunu bilen -oynama y\u00f6n\u00fcyle de\u011fil- izleme ve t\u00fcketme y\u00f6n\u00fcyle kitlelerin bir arada bulunmas\u0131 bug\u00fcn\u00fcn taraftar\u0131n\u0131 tan\u0131mlamaktad\u0131r.<\/p>\n

Futbolla ilgilenen kitle art\u0131k\u00e7a, futbol \u00fczerinden reklam yap\u0131lmas\u0131 da artm\u0131\u015ft\u0131r. Temel olarak reklam ve kitle birbirini \u00fcretmeye devam etmektedir. \u00d6zellikle 1990 sonras\u0131 futbolun, ekonomik y\u00f6n\u00fc daha da \u00f6ne \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve bir ekonomik sekt\u00f6r olma yolunda h\u0131zla ilerleyi\u015fine sahne olmu\u015ftur. Futbolun TV yay\u0131nlar\u0131, reklamlar, sponsorluk, t\u00fcketime y\u00f6nelik etkenler oyunu ticarile\u015fen bir meta haline getirmi\u015ftir. Ticarile\u015fen futbolun her kademesinde t\u00fcketen ki\u015filer end\u00fcstriyel futbolun seyircileridir. Ayn\u0131 zamanda \u00fcreticileridir de.<\/p>\n

Bu kitlelerde politik veya muhalif bir duru\u015f g\u00f6remezsiniz. Pahal\u0131 biletleri sat\u0131n alan, tiyatro izler gibi ma\u00e7 izleyen bir kitledir. Ma\u00e7 oynan\u0131rken trib\u00fcnde i\u015f anla\u015fmalar\u0131 yapmak veya \u00f6n\u00fcndeki diz\u00fcst\u00fc bilgisayardan m\u00fczik dinlemek bu kitle i\u00e7inde \u00e7ok rahat\u00e7a rastlayabilece\u011finiz g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerdir. Bu noktada taraftar\u0131 ay\u0131rmak gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc taraftar bu yap\u0131 i\u00e7inde zaman zaman politik duru\u015f g\u00f6sterebilen, toplumsal olaylara duyarl\u0131 stada tak\u0131m\u0131 i\u00e7in giden bir kitleyi tarif eder (\u00d6rne\u011fin Livorno Taraftarlar\u0131). Bug\u00fcn end\u00fcstriyel futbolun sevmedi\u011fi ya da istemedi\u011fi politik duru\u015fa sahip olan veya olabilecek taraftar kitleleridir. Bunun yerine \u201cm\u00fc\u015fteri\u201d y\u00f6n\u00fc daha da \u00f6ne \u00e7\u0131kan seyirciyi statlarda g\u00f6rmek istemektedirler. (\u00d6rne\u011fin Berlisconi\u2019nin Milan\u2019\u0131n efsanevi kale arkas\u0131 FDL\u2019 yi da\u011f\u0131tmak i\u00e7in bilet fiyatlar\u0131n\u0131 art\u0131rmas\u0131).<\/p>\n

Taraftarl\u0131k \u00f6z\u00fcnde aktifli\u011fi bar\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r. Bu durum sadece ayn\u0131 tak\u0131m\u0131 tutmak, stad\u0131 doldurup ma\u00e7 izlemekle a\u00e7\u0131klanamaz. Taraftarl\u0131k, End\u00fcstriyel futbolun \u201cseyirci\u201d sinden farkl\u0131 olarak sosyal ili\u015fkileri bar\u0131nd\u0131r\u0131r. Sosyal ili\u015fkilerden olu\u015fan bu yap\u0131, ortak bir futbol k\u00fclt\u00fcr\u00fcne i\u015faret eder ve tutumlar\u0131 etkiler. Bu k\u00fclt\u00fcr\u00fcn taraftarlar\u0131n ya\u015fam\u0131nda \u00f6nemli bir yeri vard\u0131r. Bu sadece taraftar\u0131 oldu\u011fu tak\u0131m\u0131n ma\u00e7lar\u0131n\u0131 takip etmekle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Burada var olan futbol k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn taraftarlarca ya\u015fanmas\u0131 bir ili\u015fki a\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Bu sosyal ili\u015fki b\u00fct\u00fcn\u00fc ve sosyal de\u011ferler \u00fczerinde etki yapar. Payla\u015fmak, ortak tutumlar geli\u015ftirmek, sevinci, h\u00fczn\u00fc, tepkiyi ortak ya\u015fayabilen bir kitle olarak taraftar alg\u0131lanmal\u0131d\u0131r. Bu noktada pasif izleyici, aktif t\u00fcketici olan End\u00fcstriyel Futbol\u2019un seyircilerinde bu olay ve olgular\u0131n hi\u00e7birine rastlayamazs\u0131n\u0131z.<\/p>\n

Kitleleri taraftarl\u0131ktan ticari futbolun seyircileri haline getirmede kullan\u0131lan ara\u00e7lar\u0131n ba\u015f\u0131nda TV yay\u0131nlar\u0131 gelmektedir. Statlara gitmekten \u00e7ok TV\u2019den ma\u00e7lar\u0131 izlemek insanlar\u0131 sosyallikten uzakla\u015ft\u0131raca\u011f\u0131 gibi, TV ba\u015f\u0131ndaki izleyicilere reklam yapmas\u0131 \u00e7ok daha kolay hale gelmektedir. Dikkat edilmesi gereken bir di\u011fer nokta da, End\u00fcstriyel Futbol\u2019un t\u00fcm ara\u00e7lar\u0131 kullanarak uygulad\u0131\u011f\u0131 \u201cpiyasala\u015ft\u0131ram\u0131yorsan marjinalle\u015ftir\u201d yakla\u015f\u0131m\u0131d\u0131r. Bu durum korku psikolojisi kullan\u0131larak t\u00fcketim sitemine alamad\u0131\u011f\u0131 taraftarlar\u0131 \u00f6tekile\u015ftirmesi s\u00fcrecini yans\u0131t\u0131yor.<\/p>\n

Osman Bulugil<\/strong><\/p>\n\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Futbol var oldu\u011fu s\u00fcre boyunca halk\u0131n ilgisini devaml\u0131 \u00e7ekmi\u015f ve basit, oynamak i\u00e7in maddi k\u00fclfet gerektirmeyen bit oyun olmas\u0131yla da insanl\u0131\u011f\u0131n ortak k\u00fclt\u00fcr\u00fc haline gelmi\u015ftir. <\/p>\n","protected":false},"author":9192213,"featured_media":43786,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[6774],"tags":[47872,195973,55566,36266,196019,47769],"class_list":["post-49606","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-futbol","tag-endustriyel-futbol","tag-futbol","tag-futbol-tarihi","tag-futbol-yazilari","tag-osman-bulugil","tag-osman-bulugil-yazilari"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49606","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9192213"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=49606"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49606\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/43786"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=49606"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=49606"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.nationalturk.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=49606"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}