1500 yıllık mozaikte “Kıskanan çatlasın” yazısı

Antalya’nın Alanya ilçesinde bulunan ve geçmişi yaklaşık 3 bin yıl öncesine uzanan Syedra Antik Kenti’nde sürdürülen arkeolojik kazılarda dikkat çekici bir keşif yapıldı. Milattan sonra 4 ile 6’ncı yüzyıllar arasına tarihlendirilen yaklaşık 15 metrekarelik mozaik, üzerindeki yazıtlarla kazı ekibini de şaşırttı. Mozaiğin giriş bölümünde yer alan “kıskanan çatlasın” ifadesi, günümüzde kullanılan bir deyimin yaklaşık 1500 yıl önce de benzer bir anlamla kullanıldığını ortaya koydu.

Mozaikte dikkat çeken keşif

Syedra Antik Kenti’nde kazı çalışmaları Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında yürütülüyor. Alaaddin Keykubat Üniversitesi Turizm Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ertuğ Ergürer başkanlığındaki ekip, antik kentin önemli konutlarından birinde yaptığı çalışmalar sırasında mozaiği ortaya çıkardı.

Ergürer, yapının merkez giriş bölümünde oldukça iyi korunmuş bir mozaikle karşılaştıklarını belirterek, mozaiğin geometrik ve çiçek motiflerinden oluştuğunu söyledi.

Yazıtlardaki ifade dikkat çekti

Yaklaşık 15 metrekare büyüklüğündeki mozaiğin en dikkat çekici özelliğinin üzerindeki iki yazıt olduğunu ifade eden Ergürer, mozaiğin ortasında “güle güle kullan” ya da “şansla kullan” anlamına gelen bir ifadenin bulunduğunu belirtti.

Mozaiğin giriş kısmında yer alan ikinci yazıtın ise mecazi bir anlam taşıdığını anlatan Ergürer, burada kullanılan kelimelerin “kıskançlık” ve “çatlayan, patlayan” anlamlarına geldiğini söyledi. Bu ifadenin günümüzde kullanılan “kıskanan çatlasın” sözünü hatırlattığını belirten Ergürer, yaklaşık 1500 yıl önce yapılmış bir konutun girişinde böyle bir ifadeyle karşılaşmanın kendileri için sürpriz olduğunu ifade etti.

 Antik konut yüzyıllarca kullanılmış

Kazı ekibinin değerlendirmesine göre mozağin bulunduğu yapı, Syedra’nın önemli konutlarından biri olarak kabul ediliyor. Çok sayıda odadan oluşan ve ortasında merkezi bir avlu bulunan üç katlı yapının milattan sonra 2’nci yüzyıldan 7’nci yüzyıla kadar kullanıldığı düşünülüyor.

Bu süre içinde yapının farklı dönemlerde genişletildiği, yeni bölümler eklendiği ve bazı alanların kapatıldığı belirtiliyor. Mozaiğin bulunduğu bölümün de daha sonraki dönemlerde üzerinin kapatıldığı ve bu sayede günümüze kadar iyi korunarak ulaştığı değerlendiriliyor.

Mozaiğin restorasyonu sürüyor

Kazı ekibinde görev alan konservatör-restoratör Selma Yağcı, mozaiğin ortaya çıkarılmasının ardından onarım çalışmalarına başlandığını belirtti. Yağcı, mozaiğin genel durumunun iyi olduğunu ancak bazı bölümlerde acil müdahale gerektiren hasarlar bulunduğunu söyledi.

Restorasyon sürecinde mozaiğin dağılmış parçalarının tespit edilerek yerlerine yerleştirildiğini ve derz dolgularının tamamlandığını belirten Yağcı, yüzey koruyucu uygulamalarla mozaiğin korunmasının sağlandığını ifade etti.