Muzafferuddin Gökböri’den 2. Selim’e Türk İslam Geleneğinde Kandil Geceleri!

Her Regaip, Miraç ve Mevlüt kandileri geldiğinde “kutlamadım, İslam’da yok, zaten bir tek bizde kutlanıyor” gibi fetvaları ardı ardına sıralayan sosyal medyanın “pek seküler imamları” çok kızacaklar ama yazayım!

Kandiller Türklerin İslama bakışını ve yaşayışını diğer Müslüman toplumlardan ayıran çok güzel bir gelenektir ve asla İslamın özüne aykırı değildir, zira biz sufiyiz ve sufilik çok güzel, herkesi kucaklayan ve özünü antik Yunan felsefesi sofistik düşünceden alır.

Dağıtmadan biraz açmak gerekirse, sophia’yı da sofistik anlamda kullanıyoruz ve Osmanlı’nın camiye çevirdiği adı Ayasofya olan kiliselerin adlarına dokunmaması işte bu nedenlerledir ki Osmanlı Sultanları’nın ne kadar iyi eğitimli olduklarını biliyoruz, diplomasız olan yoktu yani!

Hatta sofu kelimesi de sofistike kelimesiyle ilişkilidir. Tasavvuf ehline sufi, kişiyede derviş denir.
Yani bilgiyi sevene sufi, derviş, bilgiyi, bilgeliği sevmeyede tasavvuf denir ve sufilik kısaca budur.

Bu nedenlerle bırakın kandilleri yaşayalım, bırakın sufiliğe cihad ilan eden selefi hayranlarına bir koz vermeyelim.

Türkler iyi ve güzel olanı benimser, öyle ki çok sevdiğimiz Kandil Simidi geleneği İstanbul’da Hristiyanların Paskalya Çöreğinden Türk İslam geleneğine geçmiş çok güzel bir adettir.

İşte sufilik böyle güzel bir düşünce ve felsefe akımıdır ve her yol ilim, bilim ve barışa çıkar.

Camilerde Kandil Geleneği; Osmanlı’nın Aydınlık Yüzü ve Erbil Atabeyi Muzafferuddin Gökböri’nin Erdemli Devlet Adamlığı ve Türk İslam Medeniyetine Hizmetleri!

Osmanlı’da Kandil Geleneği 2. Selim ile (1566-1574) 16. yy.da başlamıştır ve camileri bu gecelerde ışıklandırmasından dolayı Kandil Gecesi diye anılmıştır, fakat 16. Yüzyıldan çok öncesi Selçuklu Türkleri döneminden 12. Yüzyıldan beri bu geceler kutlanıyordu.

Hz. Muhammed’in doğumunu davet ve ikramlar ile kutlayıp mevlid okutan ilk Türk hükümdarı, Erbil Atabeyliği’nin son emiri Muzafferuddin Gökböri (1190-1233) olmuştur ve ilk kandili ilk kutlayan da böylelikle bir Türk Beyliği olan, Erbil Atabeyliği (1146-1233) olmuştur.

Erbil Atabeyliği, Selçuklu Türklerinin Irak merkezli Musul Ağabeyliği bibi bir devletti ve Türkiye’nin Doğu Anadolu Bölgesi’nin güney kesimi ve Şanlıurfa ile Harran’da sınırları içindeydi.

Kandilleri Türk İslam İnancı ve Türk Kültürüne kazandıran Muzafferuddin Gökböri Türk devlet adamları arasında az bilinir, oysa bilinmesi ve saygı duyulması gereken en önemli devlet adamlarının biridir.

Uzun iktidarı döneminde hüküm sürdüğü şehirleri imar ve iskanının düzenlemiş, kale ve surlarını tamir ettirip, hastaneler, kerrvansaraylar, hamamlar ve hanlar gibi kamu binalarının yanısıra çarşılar yaptırmıştır.
Hüküm sürdüğü bütün kentlerde hastanelerde kimsesizlerin, yetim ve öksüz çocukların, sakatların ücretsiz tedavi olmasını garanti altına alıp, yaşlılar, kimsesizler ve dul kadınlar için bakımevleri inşa ettirmiş, anneleri vefat eden yetim bebekler için süt anne kiralayarak onların büyüme çağına kadar annesiz kalmamasını devlet hizmeti kapsamına almıştır.

Muzafferuddin Gökböri işte böyle bir devlet adamıdır, her Türk devlet adamının bilmesi ve örnek alması gereken bir devlet adamıdır.

Türk Müslümanlığının bana göre çizgisini ve hoş görü sınırını Sünni ve Şii, Türk, Acem ve Arap ayrımı yapmadan gerçek anlamda çizen ve yaşayan Muzafferuddin Gökbörü, Irak Küfe’de Hz. Ali’nin Türbesinin yanında bir türbede yatmaktadır.

Muzafferuddin Gökbörü’nün Ruhu Şad Olsun, Kutlayan Herkese Kandiller Kutlu Olsun.

Metin Yılmaz – NationalTurk